Κυρίως λόγω ανεπαρκών ελέγχων από τον Ελληνικό Οργανισμό διαχείρισης των ευρωπαϊκών κονδυλίων τον γνωστό ΟΠΕΚΕΠΕ (Οργανισμό Πληρωμών και Ελέγχου Κοινοτικών Ενισχύσεων προσανατολισμού και εγγυήσεων).
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναφέρει ότι έγινε παραβίαση της Ευρωπαϊκής νομοθεσίας που διέπει την χρηματοδότηση της κοινής Αγροτικής Πολιτικής.
Επέβαλε οριζόντια διόρθωση στο ποσοστό των επιδοτήσεων που θα λάβει η Ελλάδα τα επόμενα χρόνια ύψους 5% δεδομένου ότι θεωρεί πως δεν υπήρξε σωστή εποπτεία και λειτουργία του μοντέλου διαχείρισης των επιδοτήσεων κατά το ως άνω χρονικό διάστημα. Μάλιστα, το ποσοστό διόρθωσης αυξάνεται σε 10% κατά την περίοδο 2018 – 2020 για στήριξη γεωργών νεαρής ηλικίας, τα δε 150 εκ. ευρώ αφορούν στρεμματικές ενισχύσεις το 2021 – 2022.
Για την πληρωμή του επιβληθέντος προστίμου, το πιθανότερο είναι να επιβαρυνθεί ο κρατικός προϋπολογισμός εφόσον δεν υπάρχουν συγκεκριμένοι αγρότες που παρανόμησαν, ούτε έχουν πραγματοποιηθεί οι έλεγχοι από τα αρμόδια όργανα.
Η Ελλάδα την επομένη χρονιά υπολογίζεται να εισπράξει από την Ε.Ε. μέσω των άμεσων ενισχύσεων 2 δις ευρώ περίπου από το οποίο θα περικοπεί το 1/4 λόγω προστίμων για πληρωμές που δεν έγιναν σύμφωνα με τα ενωσιακά κριτήρια. Υπόψη ότι το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει στο παρελθόν απορρίψει προσφυγές κατά καταλογιστικών αποφάσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, υποχρεώνοντας μάλιστα την χώρα μας στην καταβολή δικαστικών εξόδων.
Σύμφωνα με τις αρμόδιες πηγές θα υπάρξει και άλλη απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής εις το τέλος του τ.ε., εκκαθάρισης της συμμόρφωσης και για το 2024 και θα αφορά 14 κράτη μέλη της ένωσης.
Το ποσό που καταλογίσθηκε στην Ελλάδα μετά και από συνεννόησή της, πράγμα το οποίον προφανώς της στερεί το δικαίωμα ένστασης, αναφέρεται σε ελλείψεις στην ορθή καταγραφή της επιλέξιμης έκτασης, στο Σύστημα Αναγνώρισης Αγροτεμαχίων και στους επιτόπιους ελέγχους. Είναι το μεγαλύτερο πρόστιμο σε σχέση με τα υπόλοιπα κράτη – μέλη το οποίο μπορεί να καταβληθεί σε δόσεις.
Ενώ η Κομισιόν είναι υπεύθυνη για την διασφάλιση της ορθής διαχείρισης του προϋπολογισμού της Ε.Ε. Οπότε όταν εντοπισθούν σφάλματα και ελλείψεις στο σύστημα ελέγχου των Κρατών – Μελών, τα ποσά που κατεβλήθησαν αχρεωστήτως, επιστρέφονται στον προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Μετά την διαπίστωση της μη συμμόρφωσης των Κρατών Μελών, δηλαδή της μη σύνδεσης χρησιμοποίησης των διαθεσίμων κεφαλαίων, η Κομισιόν κινεί την διαδικασία εκκαθάρισης με σκοπό να προσδιορίσει εάν υπάρχει κίνδυνος για τον προϋπολογισμό της ΕΕ, οπότε προκαλείται δημοσιονομική διόρθωση.
Πάντως, εκπρόσωπος της κομισιόν, διευκρίνισε ότι η τελευταία απόφαση που αφορά το επίμαχο πρόστιμο δεν σχετίζεται με την τρέχουσα έρευνα της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας για τον ΟΠΕΚΕΠΕ.
Πρόσφατα η Εισαγγελία αυτή απέστειλε στην εθνική αντιπροσωπεία δικογραφία σχετικά με το σκάνδαλο των παρανόμων επιδοτήσεων του ελαιο-οργανισμού όπου φέρονται ως κατηγορούμενοι δύο πρώην Υπουργοί Αγροτικής Ανάπτυξης.
Το ερώτημα που γεννάται είναι οι υποθέσεις αυτές παραπέμφθηκαν απ’ ευθείας στον φυσικό δικαστή, αποφευγομένης της διαδικασίας της Βουλής, καθώς επίσης ποιος θα πληρώσει τα παραπάνω χρηματικά ποσά, ο Έλλην φορολογούμενος ή αυτοί που επωφελήθηκαν από τις παράνομες επιδοτήσεις και συγχρόνως εκείνοι που συνέπραξαν ή συντέλεσαν ως άμεσοι προϊστάμενοι εγκρίνοντες καθ’ οιονδήποτε τρόπο τις παράνομες πράξεις τους.
Το ευρωπαϊκό όργανο πάντως ζητεί πληροφορίες από την Βουλή των Ελλήνων σχετικά με την εικαζομένη κατάχρηση των γεωργικών ταμείων της Ε.Ε. δοθέντος ότι το Ελληνικό Σύνταγμα προβλέπει ότι μόνο το Εθνικό Κοινοβούλιο έχει την εξουσία να διερευνά και να διώκει εν ενεργεία ή ακόμη και πρώην μέλη της Ελληνικής Κυβερνήσεως.
Πρόκειται, όπως αναφέρει σχετική ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας για εικαζόμενο οργανωμένο καθεστώς απάτης και διαφθοράς που εμπλέκονται και δημόσιοι υπάλληλοι του ως άνω οργανισμού καθώς και πιθανή υποβοήθηση και υποκίνηση υπεξαιρέσεως των γεωργικών ταμείων. Λαμβανομένου υπόψη ότι υπάρχει ζήτημα συμβατότητας μεταξύ του Ενωσιακού και του Εθνικού Δικαίου, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελέας υπέβαλε σχετική έκθεση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Πάντως το τελευταίο σκάνδαλο αφορά κτηνοτρόφους και αιγοπρόβατα, τώρα πώς τα 200.000 περίπου προδηλωθέντα πολλαπλασιάζονται σε 1.400.000 σχεδόν τα διπλάσια, όσα έχει όλη η Ελλάδα μόνον σε θαύμα μπορεί να αποδοθεί όπως ο άρτος και οι ιχθύες του Ευαγγελιστή.
Φυσικά μεγάλη ευθύνη έχουν τα γραφεία διεκπεραίωσης που είναι γνώστες των επιδοτήσεων και παίρνουν την μερίδα του λέοντος συνεπικουρούμενοι από τους υπαλλήλους του ΟΠΕΠΕΚΕ.
Ο οποίος οργανισμός, σύμφωνα με σενάριο που επεξεργάζεται η κυβέρνηση διαιρείται σε δύο τομείς, ο ένας το διοικητικό μέρος και ο άλλος οι πιστοποιήσεις και πληρωμές στην Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, δοθέντος ότι το διαχειριζόμενο κατ’ έτος ποσό ανέρχεται στα 3 δις ευρώ κατ’ έτος που αποδίδεται σε 680.000 αγρότες και κτηνοτρόφους.
Ο Αντιπρόεδρος της Κυβερνήσεως Κωστής Χατζηδάκης τόνισε μεταξύ άλλων ότι η περίπτωση του ΟΠΕΚΕΠΕ είναι ένα παράδειγμα για το πώς λειτουργεί το βαθύ κράτος προς όφελος γραφειοκρατών και επιτηδείων εις βάρος της κοινωνίας.
Λαμβανομένου υπόψη ότι όπως ερεύνησε η Ευρωπαϊκή Εισαγγελέας Αξιωματούχοι του Οργανισμού έστησαν από τις μεγαλύτερες απάτες στον τομέα της γεωργίας, υπεξαιρώντας εκατομμύρια ευρώ που προορίζονταν για αγρότες, με τελικό σκοπό τα ποσά αυτά να καταλήξουν σε πολίτες για βοσκοτόπους που δεν κατείχαν ή αγροτικές εργασίες που δεν έκαναν ποτέ.
Ας ελπίσουμε ότι επ’ ευκαιρία της νέας αρμοδιότητος της ΑΑΔΕ και της διασταύρωσης στοιχείων για τις επόμενες ενισχύσεις να προχωρήσει με νομική ασφάλεια και αποτελεσματικότητα προκειμένου η λύση να είναι δραστική, χωρίς να αγνοηθεί προφανώς το διαχρονικό και καίριο ζήτημα των 27 δις ευρώ ανεπίδεκτων είσπραξης.
Καθώς και το επίσης σοβαρότατο πρόβλημα των 500.000 κόκκινων δανείων το οποίο έμμεσα έθιξε ο Υπουργός Εθνικής Οικονομίας Κυριάκος Πειρρακάκης, υποστηρίζοντας, μεταξύ άλλων ότι η τραπεζική παρουσία στην καθημερινότητα δεν είναι αυτή που έπρεπε και χαρακτηρίζεται ενίοτε μακρινή και απρόσωπη χωρίς όμως να προτείνει να προτρέψει σε λήψη συγκεκριμένων μέτρων μείωση επιτοκίων κλπ.
* Ο κ. Ιωάννης Σκουτέρης είναι Δικηγόρος, τέως αντιδήμαρχος Χολαργού