Οι συγγενείς, με νωπές τις μνήμες και ανοιχτές τις πληγές, ζητούν δικαίωση και εξηγήσεις, ενώ οι υψηλότατες αποζημιώσεις που έχουν επιδικαστεί μέχρι σήμερα για την υπόθεση, δεν αντικαθιστούν τις χαμένες ψυχές, ούτε κλείνουν τις τρύπες στις καρδιές των συγγενών. Αυτές τις ημέρες ξαναζούν τις δραματικές στιγμές τις οποίες βίωσαν, αντιμέτωποι με το ορμητικό μέτωπο της πυρκαγιάς που αποτέφρωνε το βιός και τις ζωές προσφιλών τους. Στην τελική καταμέτρηση διαπιστώθηκε και η οικτρή πραγματικότητα που συνέβαλε στην εκατόμβη των εγκλωβισμένων από τις μάντρες και τα αδιάβατα μονοπάτια-περάσματα προς την θάλασσα, η οποία εν τέλει δεν προστάτεψε και πολλούς από όσους προσέφυγαν στο λιμανάκι της Αργυράς Ακτής, καθώς οι καπνοί και η ζέστη μετέτρεψαν την περιοχή σε κόλαση.
«Οκτώ χρόνια από την ημέρα που το αδιανόητο έγινε σκληρή πραγματικότητα για τον τόπο μας, δεν ξεχνάμε», δήλωσε νωρίτερα ο δήμαρχος Μαραθώνα, Στέργιος Τσίρκας, προσθέτοντας: «Στέρησε με τον πιο άδικο τρόπο συνανθρώπους μας από τις οικογένειές τους, άλλαξε για πάντα τη ζωή όσων γλίτωσαν από τη φονική πυρκαγιά και άφησε σε όλους μας ένα μεγάλο κενό στην καρδιά κι ένα αναπάντητο ακόμη ‘γιατί’ στο μυαλό. Τιμούμε τη μνήμη των θυμάτων με σεβασμό, συγκίνηση και αίσθημα ευθύνης. Δεν θα τους λησμονήσουμε ποτέ».
Απαντήσεις στα «γιατί», αλήθεια, ευθύνες και δικαιοσύνη αναζητά και ο Σύλλογος Συγγενών Θανόντων και Εγκαυματιών, κάνοντας λόγο για 177 θύματα .
Όπως διευκρίνισε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η πρόεδρος του Συλλόγου Συγγενών Θανόντων και Εγκαυματιών της 23ης Ιουλίου 2018 στην Ανατολική Αττική, Κάλλι Αναγνώστου, ο αριθμός αυτός περιλαμβάνει τους 57 εγκαυματίες και ακόμη 16 νεκρούς που «αναμένεται να ταυτοποιηθούν» με την διάνοιξη ομαδικού τάφου στο κοιμητήρι Νέας Μάκρης. Λόγος για τον οποίο ο Σύλλογος έχει προσφύγει στον Άρειο Πάγο με αυτό το μοναδικό αίτημα: Την πλήρη διερεύνηση νέων κρίσιμων στοιχείων για τον ομαδικό τάφο στο κοιμητήριο Νέας Μάκρης και τη διαχείριση θυμάτων της τραγωδίας. Αίτημα που συνοδεύεται από φάκελο επίσημων εγγράφων και αποδεικτικών στοιχείων, θέτοντας υπόψη της Δικαιοσύνης σειρά ζητημάτων σχετικά με τη διαχείριση, την καταγραφή, την ταυτοποίηση και ταφή θυμάτων της φονικής πυρκαγιάς.
Με την αναφορά αυτή, προσθέτει η κ. Αναγνώστου, ο σύλλογος ζητά «να διερευνηθούν πλήρως πραγματικά περιστατικά και στοιχεία που, κατά την άποψή μας, επιβάλλουν περαιτέρω έλεγχο. Οι οικογένειες όλων των θυμάτων έχουν δικαίωμα να γνωρίζουν ότι οι οικείοι τους, όπως και όποια ανθρώπινα λείψανα, αντιμετωπίστηκαν με τον σεβασμό που επιβάλλει ο νόμος και ότι κάθε κρίσιμο στοιχείο αξιολογήθηκε. Η πλήρης διαλεύκανση αποτελεί για εμάς τον ελάχιστο φόρος τιμής που μπορούμε να προσφέρουμε στους νεκρούς. Για την Πολιτεία είναι η ελάχιστη υποχρέωση απέναντι στα θύματα, στις οικογένειές τους και στην ίδια την απονομή της δικαιοσύνης», καταλήγει η πρόεδρος του συλλόγου, Κάλλι Αναγνώστου.
Στις εκδηλώσεις της 8ης επετείου οι οποίες ολοκληρώθηκαν με συναυλία, παρέστησαν, ο υφυπουργός Υγείας Μάριος Θεμιστοκλέους, η πρόεδρος της «Πλεύσης Ελευθερίας» Ζωή Κωνσταντοπούλου, ο βουλευτής και Γραμματέας Πολιτικής Επιτροπής της ΝΔ Κωνσταντίνος Κυρανάκης, και οι βουλευτές Βασίλης Οικονόμου (ΝΔ) και Μανώλης Χριστοδουλάκης (ΠΑΣΟΚ), ο συνήγορος υπεράσπισης των οικογενειών Αντώνης Φούσας κ.ά..
Η αρχή των εκδηλώσεων έγινε στις 19:00 στον Ιερό Ναό Αγίου Ιωάννη Προδρόμου στο Νέο Βουτζά, εκεί όπου βρίσκεται το Μνημείο των Θυμάτων, με την τέλεση τρισάγιου και το προσκλητήριο των νεκρών. Στη συνέχεια οι παρευρισκόμενοι ξεκίνησαν να βαδίζουν μαζί, ακολουθώντας νοερά «τον δρόμο της φωτιάς» με κατεύθυνση προς το Μάτι.
Στην Αργυρά Ακτή, άφησαν 104 φωτεινά φαναράκια να ταξιδέψουν στα νερά της θάλασσας, φωτίζοντας το σκοτάδι στη μνήμη των 104 ανθρώπων που έχασαν τόσο άδικα τη ζωή τους.
Νέα τροπή στην υπόθεση
Νέα τροπή παίρνει η υπόθεση της φονικής πυρκαγιάς στο Μάτι, καθώς ο Σύλλογος Συγγενών Θανόντων και Εγκαυματιών της 23ης Ιουλίου 2018 προσφεύγει στην Εισαγγελία του Αρείου Πάγου, ζητώντας την πλήρη διερεύνηση νέων, κρίσιμων στοιχείων, όπως χαρακτηριστικά αναφέρουν.
Στην αναφορά που συνοδεύεται από επίσημα έγγραφα, οι συγγενείς των θυμάτων ζητούν απαντήσεις σχετικά με ομαδικό τάφο στο κοιμητήριο Νέας Μάκρης ενώ ζητούν να πέσει φως στις διαδικασίες καταγραφής, ταυτοποίησης και διαχείρισης των σορών της τραγωδίας του 2018.
Όπως τονίζει το Διοικητικό Συμβούλιο, η πλήρης διαλεύκανση αποτελεί την ελάχιστη υποχρέωση της Πολιτείας απέναντι στους νεκρούς και τις οικογένειές τους.
Η ανακοίνωση του Συλλόγου
Στην Εισαγγελία του Αρείου Πάγου προσφεύγει ο Σύλλογος Συγγενών Θανόντων και Εγκαυματιών της 23ης Ιουλίου 2018 στην Ανατολική Αττική – Ζητεί πλήρη διερεύνηση νέων κρίσιμων στοιχείων για τον ομαδικό τάφο στο κοιμητήριο Νέας Μάκρης και τη διαχείριση θυμάτων της τραγωδίας.
Αθήνα, 20/07/2026
Ο Σύλλογος Συγγενών Θανόντων και Εγκαυματιών της 23ης Ιουλίου 2018 στην Ανατολική Αττική κατέθεσε σήμερα αναφορά – αίτημα διενέργειας ποινικής διερεύνησης στην Εισαγγελία του Αρείου Πάγου ζητώντας την πλήρη διερεύνηση κρίσιμων ζητημάτων που, σύμφωνα με τα στοιχεία που συνοδεύουν την αναφορά, δεν έχουν μέχρι σήμερα αποσαφηνιστεί.
Η αναφορά πρωτοκολλήθηκε και συνοδεύεται από φάκελο επίσημων εγγράφων και λοιπών αποδεικτικών στοιχείων και θέτει υπόψη της Δικαιοσύνης σειρά ζητημάτων που αφορούν τη διαχείριση, την καταγραφή, την ταυτοποίηση και ταφή θυμάτων της πυρκαγιάς της 23ης Ιουλίου 2018 στην Ανατολική Αττική.
Μεταξύ άλλων, ζητείται να διερευνηθούν:
- στοιχεία σχετικά με χώρο ομαδικής ταφής στο κοιμητήριο Νέας Μάκρης, στον οποίο, σύμφωνα με την αναφορά, έχουν ενταφιαστεί αταυτοποίητα ανθρώπινα υπολείμματα, πιθανά υπολείμματα ήδη ταυτοποιημένων θυμάτων, ζωικά κατάλοιπα και λοιπά αντικείμενα,
- η διαχείριση της σορού γυναίκας που εντοπίστηκε στη θάλασσα μετά την πυρκαγιά, μεταφέρθηκε στο νεκροτομείο Σχιστού και ενταφιάστηκε μετά την πάροδο σημαντικού χρονικού διαστήματος, ώστε να διαπιστωθεί εάν τηρήθηκαν όλες οι προβλεπόμενες διαδικασίες ταυτοποίησης,
- οι διαδικασίες ταυτοποίησης και παράδοσης σορών, υπό το φως περιστατικών λανθασμένης παράδοσης ανθρώπινων υπολειμμάτων που αναδείχθηκαν κατά την ποινική διαδικασία,
- η ύπαρξη και αξιολόγηση ψηφιακών αποδεικτικών μέσων και κάθε άλλου στοιχείου που ενδέχεται να συμβάλει στην πλήρη διαλεύκανση της υπόθεσης.
Η αναφορά ζητεί και τη διενέργεια προκαταρκτικής εξέτασης, τη διερεύνηση τυχόν ποινικών ή άλλων ευθυνών που ενδεχομένως προκύψουν από την έρευνα, καθώς και τη λήψη όλων των αναγκαίων ανακριτικών και πραγματογνωμοσυνικών ενεργειών κατά την κρίση των αρμόδιων εισαγγελικών αρχών.
Με γνώμονα την εκφρασμένη ανάγκη όλων για την πληρότητα της αλήθειας, ο Σύλλογος θέτει στη διάθεσή των αρχών κάθε στοιχείο που διαθέτει, με σκοπό την πλήρη διερεύνηση των ζητημάτων που αναφέρονται στην αναφορά.
Εκ μέρους του Συλλόγου Συγγενών Θανόντων και Εγκαυματιών της 23ης Ιουλίου 2018 στην Ανατολική Αττική
Το Διοικητικό Συμβούλιο
Η ανακοίνωση του Συλλόγου Συγγενών Θανόντων και Εγκαυματιών της 23ης Ιουλίου 2018, συνοδεύεται από μήνυμα στο οποίο σημειώνεται πως «η πλήρης διαλεύκανση αποτελεί για εμάς ελάχιστο φόρο τιμής που μπορούμε να προσφέρουμε στους νεκρούς».
Χαρακτηριστικά, αναφέρεται: «Με την αναφορά που καταθέτουμε ζητούμε να διερευνηθούν πλήρως πραγματικά περιστατικά και στοιχεία που, κατά την άποψή μας, επιβάλλουν περαιτέρω έλεγχο. Οι οικογένειες όλων των θυμάτων έχουν δικαίωμα να γνωρίζουν ότι οι οικείοι τους αντιμετωπίστηκαν με τον σεβασμό που επιβάλλει ο νόμος και ότι κάθε κρίσιμο στοιχείο αξιολογήθηκε. Η πλήρης διαλεύκανση αποτελεί για εμάς ελάχιστο φόρο τιμής που μπορούμε να προσφέρουμε στους νεκρούς. Για την Πολιτεία είναι η ελάχιστη υποχρέωση απέναντι στα θύματα, στις οικογένειές τους και στην ίδια την απονομή της δικαιοσύνης».
Κάλλι Αναγνώστου: «Ο ομαδικός τάφος μπορεί να δείξει 14 με 18 επιπλέον θύματα»
«Δεν είμαστε δικαιωμένοι, δεν θα μπορούσαμε να είμαστε δικαιωμένοι, εφόσον γνωρίζουμε ότι υπάρχουν πάρα πολλές ακόμα πτυχές αυτής της αλήθειας που αφορούν και στον τρόπο με τον οποίο καήκαμε και στον τρόπο με τον οποίο πέθαναν οι άνθρωποί μας και μεταξύ αυτών, ναι και αρκετοί αταυτοποίητοι, τα υπολείμματα των οποίων βρίσκονται σε έναν ομαδικό τάφο στο κοιμητήριο της Νέας Μάκρης και για τους οποίους ζητούμε να γίνει διερεύνηση». Αυτό, δηλώνει στο Orange Press Agency η πρόεδρος του Συλλόγου Συγγενών Θανόντων και Εγκαυματιών της 23ης Ιουλίου 2018, Κάλλι Αναγνώστου, αφήνοντας ανοικτό το ενδεχόμενο ο αριθμός των θυμάτων από τη φωτιά στο Μάτι να αυξηθεί έως και κατά 18 άτομα.
Ο ομαδικός τάφος βρίσκεται σε κεντρικό σημείο του κοιμητηρίου της Νέας Μάκρης και εξωτερικά μοιάζει με ένα «ταπεινό» μνήμα. Πάνω του φέρει τη λιτή επιγραφή «και με το φως της κάθε μέρας ρωτάμε… Τι, Πώς και Γιατί, 23-07-2018».
Όπως δηλώνει η κ. Αναγνώστου: «Αυτό για το οποίο επί της ουσίας διερωτόμαστε σε σχέση με αυτόν τον τάφο είναι πόσα τελικά διαφορετικά μέλη ανθρώπων υπάρχουν. Αν όντως ισχύει αυτό που είδαμε από κάποια έγγραφα, ότι είναι ενταφιασμένα μαζί και με ζωικά υπολείμματα και λοιπά αντικείμενα που δεν αναζητήθηκαν. Και σε δεύτερο σκέλος του αιτήματός μας, μας ενδιαφέρει να βεβαιώσουμε ότι ακολουθήθηκαν όλες οι διαδικασίες ταυτοποίησης γενικότερα θυμάτων σε σχέση και με λίστες αγνοουμένων που υπήρξαν. Εάν έγινε συσχετισμός, αν προσπάθησαν να γίνει διερεύνηση, αν υπήρξαν συνδέσεις ή όχι. Και επίσης έχουμε θέσει αίτημα για τη διερεύνηση και μιας άλλης σορού που αφορά γυναίκα που βρέθηκε με εγκαύματα, πνιγμένη όμως. Είχε μεταφερθεί στο νεκροτομείο Σχιστού. Από εκεί ενταφιάστηκε κάποια στιγμή, χωρίς να υπάρξει αναφορά οικείου και ταυτότητας δικής της και σύμφωνα με τα ευρήματα είναι και αυτή δικό μας θύμα. Αναλόγως της διερεύνησης που ελπίζουμε να γίνει, ενδέχεται να αφορά 14 με 18 επιπλέον θύματα. Δεν μπορείς να μιλάς λοιπόν για δικαίωση. Όχι, όταν υπάρχουν θαμμένες αλήθειες».
Στο οδοιπορικό στα σημεία όπου εκτυλίχθηκαν τα «μαύρα» επεισόδια της τραγωδίας εκείνης της ημέρας η κ. Αναγνώστου δείχνει «ένα από τα σημεία στα οποία βρήκαμε καταφύγιο και ένα από τα σημεία στα οποία εναποθέσαμε όλες τις ελπίδες μας, καθώς από πίσω μας πραγματικά εξελισσόταν πόλεμος». Σε εκείνη την περιοχή, όπως περιγράφει, βρίσκονταν πάρα πολλοί άνθρωποι:
«Δεν υπήρχε σημείο στο οποίο να μην βρίσκεται ένας άνθρωπος και αρκετοί ήταν και μέσα στη θάλασσα. Άνθρωποι οι οποίοι είχαν διαφύγει του κινδύνου, άνθρωποι που είχαν ήδη καεί και άνθρωποι που μπαίνοντας μέσα στη θάλασσα προσπαθούσαν να δροσιστούν από τα εγκαύματα τους. Όχι, δεν το αποφάσισα (σ.σ. να μπει η ίδια), δεν το σκέφτηκα καν. Ήξερα ότι έτσι και μπω μέσα στη θάλασσα, δεδομένου του πόσο εκτενή ήταν τα εγκαύματα μου, δεν θα έβγαινα. Και δεν ήθελα να είναι αυτή η τελευταία εικόνα του παιδιού μου. Να με δει να, να σβήνω εκεί».
Η πρόεδρος του Συλλόγου υποστηρίζει ότι υπάρχουν σοβαρές αναντιστοιχίες ανάμεσα στην πραγματικότητα και τα όσα έφτασαν τελικά στις δικαστικές αίθουσες, υπογραμμίζοντας ότι εξ αρχής γνώριζαν πως ο αριθμός των θυμάτων δεν ήταν ο επίσημος, ούτε σε ό,τι αφορά τους νεκρούς ούτε σε ό,τι αφορά τους εγκαυματίες:
«Δυστυχώς, στο δικαστήριο αναφερόμαστε μόλις 134 άνθρωποι, 102 νεκρά θύματα και 32 εγκαυματίες θύματα. Στην πραγματικότητα είμαστε πολύ περισσότεροι. Δεν ξέρω αν έγινε επιλεκτικά, δεν ξέρω αν έγινε επιδεικτικά. Δεν ξέρω καν αν έγινε κατά λάθος» σημειώνει, υπογραμμίζοντας ότι εάν είχαν υποβληθεί όλα τα στοιχεία στα δικαστήρια τότε «δεν θα μπορούσαμε να μιλάμε για πλημμέλημα».
Αναφερόμενη στο πώς η υπόθεση του ομαδικού τάφου παρέμενε επί χρόνια στο σκοτάδι, η κ. Αναγνώστου εξηγεί τα εμπόδια που αντιμετώπισαν αλλά και τις αποκαλύψεις που προέκυψαν:
«Υπήρχε φημολογία για την ύπαρξη του τάφου εξ αρχής. Το θέμα είναι όμως ότι καταρχάς οι ίδιοι τότε δεν μπορούσαμε να ξέρουμε με βεβαιότητα, και ήταν και ένα πολύ δύσκολο θέμα προκειμένου κάποιος από εμάς σε ατομικό επίπεδο να μπορέσει να εκκινήσει… Αναφερθήκαμε αρκετές φορές βέβαια για αυτό σε διάφορους φορείς και στην αστυνομία ακόμη και στον ανακριτή και στα δικαστήρια τα ίδια με τις καταθέσεις μας. Είδαμε ότι μέσα στη δικογραφία δεν υπήρξε ποτέ αναφορά, τουλάχιστον στο μεγάλο μέρος αυτής που πήραμε στα χέρια μας και διαβάσαμε και είδαμε και κατά τη διάρκεια της ποινικής διαδικασίας ότι δεν υπήρξε πάλι καμία αναφορά. Για την ακρίβεια, ήταν σαν να μην έγινε ποτέ έστω και η κατάθεσή μας για αυτό, για να οριστεί μια όποια διερεύνησή του. Όταν πλέον συσταθήκαμε και ως σύλλογος, αποφασίσαμε ότι είναι κάτι που πλέον ως νομικό πρόσωπο μπορούμε με διαφορετικό τρόπο να προσεγγίσουμε και γι’ αυτό το λόγο απευθυνθήκαμε σε υπηρεσίες, στη ΔΑΕΕ (Διεύθυνση Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού), σε ιατροδικαστικές υπηρεσίες και ζητήσαμε να λάβουμε γνώση οποιουδήποτε εγγράφου που αφορά αυτό τον ομαδικό τάφο. Και βρήκαμε. Και το λέω αυτό με αυτό τον τρόπο, γιατί αν τα βρήκαμε εμείς με απλά αιτήματα, διανοήστε πόσα περισσότερα θα μπορούσαν να είχαν βρει οι ίδιοι και πόσο πιο γρήγορα θα μπορούσαν να τα είχαν βρει. Η ΔΑΕΕ είναι υπηρεσία της Πυροσβεστικής».
Βουλή: Ενός λεπτού σιγή στη μνήμη των θυμάτων της φονικής πυρκαγιάς στο Μάτι
Με τήρηση ενός λεπτού σιγής, τίμησε τη μνήμη των 104 ανθρώπων που έχασαν, προ οκταετίας, τη ζωή τους από την φονική πυρκαγιά στο Μάτι Αττικής, η Ολομέλεια της Βουλής των Ελλήνων.
Όπως τόνισε ο παριστάμενος υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, η απώλεια αυτή έχει χαραχθεί στην ατομική μνήμη του καθενός μας και τη συλλογική μνήμη όλων για πάντα. «Απέναντι σε αυτή την εθνική τραγωδία, η πρώτη μας υποχρέωση είναι ο σεβασμός και η ενότητα. Η μνήμη των θυμάτων ακυρώνει οποιαδήποτε σκέψη για μικροκομματική αντιπαράθεση. Απαιτεί, ειλικρινή, ωμή αυτοκριτική για να μη συμβεί ποτέ ξανά κάτι παρόμοιο στο μέλλον. Αυτοκριτική που δυστυχώς παρέλειψε να κάνει ο κ. Παππάς μέλος της τότε κυβέρνησης Τσίπρα, τα μέλη της οποίας εξακολουθούν προκλητικά να αψηφούν την ευθύνη τους» είπε ο κ. Παπασταύρου.
Σύμφωνα με τον υπουργό, «οφείλουμε, στους νεκρούς και τους ζωντανούς, να διδαχτούμε από την τραγωδία και να δεσμευτούμε όλοι ότι θα κάνουμε ό,τι περνά από το χέρι μας για να μην ξεχαστεί και κυρίως για να μην την ξαναζήσουμε». Ακριβώς γι’ αυτό, συνέχισε ο κ. Παπασταύρου, τα χρόνια που ακολούθησαν, η κυβέρνηση προχώρησε σε ουσιαστικές αλλαγές, σε πράξεις, σε έργα, όχι σε επιτροπές και πορίσματα:
– η καθιέρωση του 112 ως ολοκληρωμένου συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης,
– η αναβάθμιση της Πολιτικής Προστασίας σε αυτοτελές Υπουργείο,
– η ενίσχυση της Δασικής Υπηρεσίας και της Πυροσβεστικής, που κάθε καλοκαίρι δίνουν μάχη με τις φωτιές,
– η αξιοποίηση της τεχνολογίας και
– ο καλύτερος συντονισμός όλων των εμπλεκόμενων φορέων, με έμφαση στην πρόληψη,
αποτελούν ουσιαστικά βήματα προς μια πιο αποτελεσματική και σύγχρονη πολιτική προστασία.
– στην ίδια κατεύθυνση κινείται και το Αντινέρο, το μεγαλύτερο πρόγραμμα πρόληψης και αποκατάστασης δασών που έχει υλοποιηθεί ποτέ στη χώρα, και έχει αναγνωριστεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ως εμβληματικό παράδειγμα ενίσχυσης της ανθεκτικότητας απέναντι στην κλιματική αλλαγή, ετοιμότητας και προστασίας των τοπικών κοινοτήτων.
– η θεσμοθέτηση του ανάδοχου αποκατάστασης έδωσε στην Κυπριακή Δημοκρατία τη δυνατότητα ανασυγκρότησης της περιοχής.
– το Πάρκο Μνήμης στο Μάτι αποτελεί τον μεγαλύτερο χώρο πρασίνου και δασικής αναψυχής στην Ανατολική Αττική και υλοποιήθηκε από τη Γενική Γραμματεία Δασών και τη Διεύθυνση Αναδασώσεων Αττικής του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
– η οργάνωση του χώρου, μέσα από τα Τοπικά και Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια, μέσα από τον Κώδικα Χωροταξίας και Πολεοδομίας “Νικόλαος Ταγαράς”, αποτελεί εθνική προτεραιότητα τόνισε ο κ. Παπασταύρου.
Τέλος, είπε ότι «κανένα σύστημα από μόνο του δεν μπορεί να εξαλείψει τον κίνδυνο. Συνδυασμένα, όμως, μπορούν να σώσουν ζωές. Και αυτό είναι το χρέος κάθε υπεύθυνης πολιτείας απέναντι στους πολίτες της. Σήμερα, η κλιματική κρίση καθιστά τα ακραία φυσικά φαινόμενα συχνότερα και πιο έντονα. Αυτό σημαίνει ότι η πρόληψη, η ετοιμότητα και η ανθεκτικότητα είναι και πρέπει να συνεχίσει να είναι εθνική προτεραιότητα. Η προστασία της ανθρώπινης ζωής πρέπει να παραμένει πάνω από κάθε άλλη στόχευση. Ο καλύτερος φόρος τιμής στα θύματα δεν είναι μόνο να μην τα ξεχάσουμε ποτέ. Είναι να μετατρέψουμε την επώδυνη μνήμη σε ευθύνη και τα διδάγματα της τραγωδίας σε πράξη. Να οικοδομούμε διαρκώς ένα κράτος που βελτιώνεται και διορθώνεται, επενδύει στην πρόληψη και προστατεύει αποτελεσματικά την ανθρώπινη ζωή, την ιδιοκτησία και το φυσικό περιβάλλον. Το οφείλουμε στους ανθρώπους που χάθηκαν. Σε αυτούς που έμειναν πίσω. Στις επόμενες γενιές. Αιωνία τους η μνήμη».
«Η ημέρα αυτή δεν προσφέρεται για διχασμό ούτε για μικροκομματικές αντιπαραθέσεις. Η μνήμη των θυμάτων απαιτεί ενότητα, σοβαρότητα και συνέπεια» είπε εκ μέρους του Σώματος, ο αντιπρόεδρος της Βουλής Ι. Πλακιωτάκης: «Απαιτεί από όλους μας να υπηρετούμε το δημόσιο συμφέρον με αίσθημα ευθύνης, ώστε οι τραγωδίες του παρελθόντος να γίνονται πολύτιμα διδάγματα για το μέλλον. Ας εκφράσουμε την αμέριστη συμπαράστασή μας στους συγγενείς τους, οι οποίοι συνεχίζουν να κουβαλούν το βάρος μιας ανείπωτης τραγωδίας. Και ας ανανεώσουμε όλοι τη δέσμευσή μας ότι η προστασία της ανθρώπινης ζωής θα παραμένει πάντοτε υπεράνω κάθε άλλης προτεραιότητας».
Το πραγματικό νόημα της μνήμης είναι η ευθύνη, και το πραγματικό περιεχόμενο της ευθύνης – εν προκειμένω – είναι να μην επιτρέψουμε να βιώσει η Ελλάδα μία τραγωδία όπως εκείνη της 23ης Ιουλίου του 2018 ποτέ ξανά, είπε η βουλευτής της ΝΔ, Διονυσία-Θεοδώρα Αυγερινοπούλου.
Η συζήτηση που ανοίγει, και σήμερα εδώ στην Ολομέλεια, για τη συνταγματική αναθεώρηση αποτελεί μια σημαντική ευκαιρία να ενισχύσουμε θεσμικά την υποχρέωση της πολιτείας για πρόληψη, για πολιτική προστασία, για περιβαλλοντική θωράκιση, για την προσαρμογή στην κλιματική κρίση, είπε ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής, Μανώλης Χριστοδουλάκης και πρόσθεσε: «Έχουμε χρέος να διαμορφώσουμε ένα πολύ πιο ισχυρό πλαίσιο λογοδοσίας, σχεδιασμού και συνέχειας του κράτους και της πολιτείας, ανεξάρτητα από κυβερνητικές εναλλαγές ή συγκυριακές προτεραιότητες».
Ο βουλευτής του ΚΚΕ, Γιάννης Γκιόκας είπε ότι «είμαστε και θα συνεχίσουμε να είμαστε μπροστά» στον αγώνα για μέτρα προστασίας και πρόληψης, για να μην θρηνήσει ο λαός μας άλλα θύματα, για να σταματήσει να χάνεται ο φυσικός πλούτος και να υποβαθμίζεται η ποιότητα ζωής. Και αυτά μπορούν να γίνουν έξω από τη λογική των δημοσιονομικών αντοχών και των κοστολογημένων προγραμμάτων, που αντιμετωπίζουν πάντα ως κόστος μόνο τα δικαιώματα και τη ζωή του λαού, για να απαντηθεί επιτέλους στο δίλημμα “τα κέρδη τους ή οι ζωές μας”. Αυτή είναι και η μεγαλύτερη τιμή στη μνήμη των θυμάτων, τόνισε ο κ. Γκιόκας.
Ο βουλευτής της Ελληνικής Λύσης, Στ. Φωτόπουλος ανέφερε ότι το Μάτι δεν είναι μόνο μια τοπική τραγωδία της Ανατολικής Αττικής, είναι μια εθνική πληγή. Είναι η απόδειξη ότι όταν το κράτος αποτυγχάνει στην πιο βασική του αποστολή, την προστασία της ανθρώπινης ζωής, τότε καμία πολιτική επιτυχία δεν μπορεί να καλύψει το κενό. Διαβεβαίωσε, δε, ότι Ελληνική Λύση θα συνεχίσει να διεκδικεί πλήρη διαφάνεια, πλήρη λογοδοσία και ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις στην πολιτική προστασία.
Ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ, Ν. Παππάς είπε ότι η σημερινή συνεδρίαση οφείλει να υπηρετεί τη μνήμη, την αλήθεια και την ευθύνη, μακριά από κάθε μικροκομματική εκμετάλλευση «όπως δυστυχώς βιώσαμε εκείνη την περίοδο». Για την κλιματική κρίση και τα ακραία φυσικά φαινόμενα είπε ότι είναι πλέον συχνότερα και εντονότερα και δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται με τις λογικές και τα εργαλεία του χθες. «Ο ανασχεδιασμός είναι αναγκαίος. Υπάρχει επιστημονική γνώση, υπάρχουν παρεμβάσεις ειδικών οι οποίοι υποδεικνύουν τις αναγκαίες αλλαγές που έπρεπε να προχωρήσουν. Υπάρχουν και τα χρηματοδοτικά εργαλεία και αυτή είναι η ευθύνη η δική μας» σημείωσε. Αναφερόμενος στη συγκρότηση της επιτροπής Γκόλντάμερ από την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, είπε ότι το πόρισμα δεν περιορίστηκε στην αποτίμηση της τραγωδίας.
«Πρότεινε μια βαθιά αναδιοργάνωση της πολιτικής προστασίας, τον καλύτερο συντονισμό όλων των εμπλεκόμενων φορέων κά [. . ] Δυστυχώς αυτές οι προτάσεις δεν αξιοποιήθηκαν. Δεν υπήρξε συνέπεια στο στόχο. Δεν υπήρξε πληρότητα στις πρωτοβουλίες όπως απαιτούσαν και απαιτούν οι περιστάσεις.
Τα δε εργαλεία χρηματοδότησης δεν αξιοποιήθηκαν όσο θα έπρεπε. Δράσεις εκατοντάδων εκατομμυρίων για την πολιτική προστασία που είχαν ενταχθεί στο Ταμείο Ανάκαμψης απεντάχθηκαν. Άλλες καθυστέρησαν..». Μιλώντας για τις ευθύνες στο Μάτι, είπε: «Κανένας δεν μπορεί να πει ότι οι ευθύνες δεν πρέπει να αναζητούνται. Κανένας βεβαίως δεν μπορεί και να εμπλέκει και άλλες εξουσίες σε πολιτικές σκοπιμότητες. Υπάρχουν κυβερνήσεις που επιδιώκουν τη διαλεύκανση και άλλες που δεν την επιδιώκουν.
Σε αυτή τη συζήτηση επιλέγουμε να μην επιμείνουμε σήμερα. Δεν είναι η μέρα. Θα επιμείνουμε όμως την ανάγκη να υπηρετήσουμε την αλήθεια και την ευθύνη. Να αντιληφθούμε την ανάγκη αυτοκριτικής, θεσμικών αλλαγών και διαρκούς βελτίωσης του κράτους. Και να δράσουμε. Ευχόμαστε ειλικρινά να μην υπάρξει ποτέ ξανά η ανάγκη για μια τέτοιου τύπου συνεδρίαση. Ευχόμαστε ειλικρινά να μην έχουμε ποτέ ξανά μια τέτοια τραγωδία».
Η βουλευτής της ΚΟ Νίκη, Ασπασία Κουρουπάκη, ανέφερε ότι τόσο η κυβέρνηση Τσίπρα δεν προχώρησε σε καμία ανεξάρτητη διερεύνηση, που θα έδινε απαντήσεις στις οικογένειες των θυμάτων. «Και η κυβέρνηση του Αλέξη Τσίπρα της τραγωδίας του Ματιού έδωσε τη σκυτάλη στη κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη της τραγωδίας των Τεμπών, με αποτέλεσμα την κορύφωση του ευτελισμού των θεσμικών διαδικασιών αφού και στις δύο περιπτώσεις ήταν πρόδηλη η προσπάθεια της συγκάλυψης των ευθυνών» είπε η κα Κουρουπάκη.
Στο θέμα της μη συγκρότησης εξεταστικής ή προανακριτικής επιτροπής για το Μάτι από τις κυβερνήσεις Τσίπρα και Μητσοτάκη αναφέρθηκε και ο βουλευτής της Πλεύσης Ελευθερίας, Αλ. Καζαμίας. «Η Πλεύση Ελευθερίας, από την πρώτη στιγμή μίλησε για έγκλημα της Πολιτείας με ευθύνες που φτάνουν μέχρι την κορυφή της τότε κυβέρνησης Τσίπρα. Ήταν ένα έγκλημα το οποίο μπορούσε και έπρεπε να αποφευχθεί» είπε ο κ. Καζαμίας.
Για αποτυχία του κρατικού μηχανισμού, διαχρονικά, στο Μάτι, την Ηλεία, τη Μάνδρα και τα Τέμπη, μίλησε ο Αθ. Χαλκιάς, εκπροσωπώντας τους ανεξάρτητους βουλευτές. Μιλώντας μάλιστα για «καταστροφικές ηγεσίες, είπε ότι «αλγεινή εντύπωση μου προκαλεί η επιστροφή Τσίπρα. Ο άνθρωπος αυτός θέλει να ξαναγυρίσει στα πολιτικά δρώμενα της χώρας, έχοντας την πολιτική ευθύνη για αυτό που συνέβη στο Μάτι. Δεν θα ξεχάσω όταν έμπαινε μέσα στο κέντρο της Πυροσβεστικής και το μόνο που είχε στο μυαλό του ήταν πώς θα αντιμετωπίσει επικοινωνιακά αυτό που είχε συμβεί».