«Οι μεγάλες δυνάμεις μπορούν, προς το παρόν, να κινούνται μόνες. Αλλά οι μεσαίες δυνάμεις, αν δεν έχουν θέση στο τραπέζι, είναι μέρος του μενού. Αν διαπραγματεύονται χωριστά με τον ηγεμόνα και ανταγωνίζονται μεταξύ τους για την εύνοιά του, είναι σα να συναινούν στην εξουθένωσή τους. Πρέπει να απαλλαγούν από την αυταπάτη, ότι οι παλιές συμμαχίες τις προστατεύουν, να αποκτήσουν στρατηγική αυτονομία, αλλά να μη κλειστούν η καθεμία στο οχυρό της, να ενώσουν τις δυνάμεις τους για να αμυνθούν αποτελεσματικά. Να μη φοβηθούν τη ρήξη, γιατί μετά από αυτήν, «μπορούμε να χτίσουμε κάτι μεγαλύτερο, καλύτερο, ισχυρότερο και πιο δίκαιο».
Αφού τους εξευτέλισε ο Πρόεδρος Τραμπ, μερικοί έσπευσαν να αναζητήσουν διαύλους επικοινωνίας με τον Πρόεδρο Πούτιν. Πού είναι εκείνη η …Ρωσοφάγος «Υπουργός Εξωτερικών» της Ε.Ε. κα Κάγια τώρα; Πού είναι οι Βαλτικές χώρες που θα συγκέντρωναν στρατό κατά της Ρωσίας; Πού είναι ο… μεγαλοδύναμος Πρωθυπουργός της Πολωνίας κ. Τουσκ που ετοιμάζει την επίθεσή του κατά του Πούτιν; Μόνο ένας ύψωσε το ανάστημά του απέναντι στον Πρόεδρο Τραμπ, ο Πρωθυπουργός του Καναδά Μαρκ Κάρνεϊ, ο οποίος προηγούμενα είχε συνάψει συμμαχία με την Κίνα για την οποία αντέδρασε αμέσως ο κ. Τραμπ ότι, αν ενεργοποιηθεί, θα κάνει …νταντά τον Καναδά.
Το προσωπικό μου συμπέρασμα από όλο αυτό το θέατρο του Νταβός είναι, ότι οι πραγματικά μεγάλες και ισχυρές δυνάμεις, δηλ. η Κίνα και η Ρωσία, μάλλον διασκεδάζουν με όλα τα καμώματα και τις απειλές του κ. Τράμπ. Γιατί γνωρίζουν τις αδυναμίες των Η.Π.Α. που σε δεδομένη στιγμή ενδεχόμενης σύρραξης θα γίνουν φανερές. Συγκεκριμένα:
- Οι Η.Π.Α. δεν είναι πλέον μια ανταγωνιστική οικονομία.
- Οι Η.Π.Α. δεν διαθέτουν υπεροπλία απέναντι στην Κίνα και τη Ρωσία, οι οποίες έχουν αναπτύξει υπερόπλα έξω από την εμβέλεια των αμυντικών συστημάτων της Δύσης, που ακόμα δεν είναι ευρύτερα γνωστά.
- Οι Η.Π.Α. είναι στην κυριολεξία μια χρεοκοπημένη χώρα με δημόσιο χρέος 36 τρις δολάρια. Εκείνο που κρατάει ως τώρα τις ΗΠΑ στο βάθρο της ηγέτιδας δύναμης είναι η αξία του δολαρίου ως αποθεματικό νόμισμα. Όμως δύο διεθνείς κινήσεις θέτουν υπό αμφισβήτηση αυτό το πλεονέκτημα των Η.Π.Α. :
(α) η δημιουργία των BRICS, η οποία δεν είναι μακριά από το να υιοθετήσει ένα άλλο, ίσως νέο, νόμισμα για τις διεθνείς συναλλαγές. Ήδη δεκάδες χώρες είναι στη λίστα εισδοχής στους BRICS. Η Ένωση αυτή αντιπροσωπεύει ήδη χώρες με το 45% παγκόσμιου πληθυσμού και πάνω από 35% του παγκόσμιου ΑΕΠ.
(β) ήδη η Κίνα, ως μεγάλος χρεώστης των Η.Π.Α., αθόρυβα απαλλάχτηκε πρόσφατα από περίπου τα μισά δολάρια που κατείχε και έπεται συνέχεια. Κάθε παρόμοια κίνηση εξασθενίζει παραπέρα τη θέση των ΗΠΑ και αυτό το γνωρίζει καλά η Κίνα, που αποφάσισε πλέον να αντιδρά άμεσα σε κινήσεις των ΗΠΑ που θίγουν τα συμφέροντά της. Π.χ. στη απειλή του κ. Τραμπ προς το Ιράν και αλλού.
Ο κόσμος από μονοπολικός γίνεται πλέον πολυπολικός και οι Η.Π.Α. δεν θα μπορούν να επιβάλουν τη δύναμή τους παγκόσμια, όπως στο παρελθόν. Οι χώρες που το έχουν διαπιστώσει, εκτός από την Κίνα και τη Ρωσία, τώρα και ο Καναδάς, δεν ενδίδουν σε φτηνές απειλές όπως οι δασμοί του κ. Τραμπ, γιατί γνωρίζουν ότι, η πρώτη χώρα θύμα αυτής της «απειλής» των δασμών είναι οι ίδιες οι Η.Π.Α.
Από το Νταβός, διαφάνηκαν δύο παρενέργειες που ενδιαφέρουν και τον Πρόεδρο Τραμπ:
(α) η αστάθεια και ίσως η επικείμενη διάλυση του ΝΑΤΟ, αφού η αμφισβήτησή του έχει ήδη αρχίσει εκ των έσω.
(β) η ανικανότητα της Ε.Ε. να διασφαλίσει τα συμφέροντα των μελών της, κυρίως των μικρών χωρών, και να αναδυθεί ως μεγάλη δύναμη στο διεθνές σκηνικό.
Ο κ. Θανάσης Φροντιστής είναι Δρ. Οικονομολόγος – π. Πανεπιστημιακός – Συγγραφέας