Στην πρίζα ο εθνικός υπερυπολογιστής «ΔΑΙΔΑΛΟΣ»
ΕΓΚΑΙΝΙΑΣΤΗΚΕ ΣΤΟ ΛΑΥΡΙΟ

Στην πρίζα ο εθνικός υπερυπολογιστής «ΔΑΙΔΑΛΟΣ»

Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης εγκαινίασε τη Δευτέρα 19 Οκτωβρίου, μαζί με τον υπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης Δημήτρη Παπαστεργίου, τον εθνικό υπερυπολογιστή «Δαίδαλος», στο Λαύριο, σηματοδοτώντας την έναρξη λειτουργίας μιας νέας υποδομής υψηλής υπολογιστικής ισχύος για την Ελλάδα.

«Σ
ήμερα τον βάζουμε στην πρίζα», ανέφερε ο πρωθυπουργός, υπογραμμίζοντας ότι η χώρα περνά από την ψηφιοποίηση του κράτους στην ανάπτυξη υποδομών που μπορούν να τη φέρουν στην πρώτη γραμμή των εξελίξεων στην τεχνητή νοημοσύνη.

«Το ταξίδι αυτό της Ελλάδος από την καθυστέρηση στην πρωτοπορία στην τεχνολογία και ειδικά στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης πράγματι ήταν και παραμένει εξαιρετικά συναρπαστικό», σημείωσε ο κ. Μητσοτάκης, κάνοντας αναφορά στην πορεία από τη δημιουργία του gov.gr το 2019 έως τη σημερινή επένδυση σε προηγμένες ψηφιακές υποδομές.

Όπως εξήγησε, η αρχική επιδίωξη ήταν να διευκολυνθεί η επικοινωνία πολιτών και επιχειρήσεων με το κράτος μέσω μιας ενιαίας ψηφιακής πύλης. Η ταχεία ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης, ωστόσο, δημιούργησε την ανάγκη για το επόμενο βήμα: την απόκτηση υποδομών που θα επιτρέψουν στην Ελλάδα όχι μόνο να αξιοποιεί τις νέες τεχνολογίες, αλλά και να αναπτύσσει δικές της εφαρμογές.

Ο πρωθυπουργός έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην τεχνολογική κυριαρχία, επισημαίνοντας ότι η ανάπτυξη εγχώριας υπολογιστικής ισχύος περιορίζει την εξάρτηση από εξωτερικούς παρόχους. Όπως ανέφερε, εάν μια χώρα δεν επενδύει στις δικές της υποδομές τεχνητής νοημοσύνης, παραμένει εκτεθειμένη στο ενδεχόμενο περιορισμού της πρόσβασής της σε υπολογιστικούς πόρους, με συνέπειες για τη λειτουργία του κράτους και τις υπηρεσίες που παρέχει.

Ως παράδειγμα των δυνατοτήτων που ανοίγονται, ανέφερε την εξέλιξη του gov.gr, ώστε οι πολίτες να μπορούν να συνομιλούν με την ψηφιακή πύλη, να υποβάλλουν ερωτήματα και να λαμβάνουν απαντήσεις μέσω εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης. Παράλληλα, μικρομεσαίες επιχειρήσεις και ερευνητές θα μπορούν να αξιοποιούν την υπολογιστική ισχύ του «Δαίδαλου» για την ανάπτυξη νέων εφαρμογών και την υλοποίηση σύνθετων ερευνητικών έργων.

Ο κ. Μητσοτάκης σημείωσε ότι η Ελλάδα έχει τη δυνατότητα να κάνει νέα τεχνολογικά άλματα, αξιοποιώντας την εμπειρία που απέκτησε από τον ψηφιακό μετασχηματισμό της δημόσιας διοίκησης. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι το συγκριτικό πλεονέκτημα της χώρας δεν βρίσκεται στον ανταγωνισμό με τους μεγάλους διεθνείς ομίλους για την ανάπτυξη των πλέον προηγμένων μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης, αλλά κυρίως στη δημιουργία εφαρμογών με πρακτική χρησιμότητα και οικονομικό αντίκρισμα.

«Το παιχνίδι για την Ελλάδα θα παιχτεί κυρίως στις εφαρμογές», ανέφερε χαρακτηριστικά, εκφράζοντας την προσδοκία ότι startups και επιχειρήσεις θα αναπτύξουν νέα προϊόντα και υπηρεσίες αξιοποιώντας την υποδομή. Κάλεσε, παράλληλα, ερευνητές και επιχειρηματίες από την Ελλάδα και το εξωτερικό να αξιοποιήσουν τις δυνατότητες που δημιουργούνται, επισημαίνοντας ότι η χώρα διαθέτει εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό και πανεπιστήμια που παράγουν αποφοίτους υψηλού επιπέδου στις επιστήμες και την τεχνολογία.

Αναφερόμενος στις εφαρμογές της τεχνητής νοημοσύνης, έκανε ειδική μνεία στην πολιτική προστασία, όπου εργαλεία χρησιμοποιούνται ήδη για την ταχύτερη αναγνώριση πιθανών εστιών πυρκαγιάς, ενώ προοπτικές υπάρχουν και για την ανάπτυξη μοντέλων πρόβλεψης της εξέλιξης μιας φωτιάς. Παράλληλα, υπογράμμισε την ανάγκη να αντιμετωπιστούν οι αρνητικές επιπτώσεις της τεχνολογίας, σημειώνοντας ότι οι χώρες που θα αξιοποιήσουν αποτελεσματικά τις δυνατότητές της και θα ελέγξουν τους κινδύνους θα είναι εκείνες που θα πρωταγωνιστήσουν τα επόμενα χρόνια.

Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε, τέλος, στη σημασία της μακροπρόθεσμης επένδυσης σε τεχνολογικές υποδομές, τονίζοντας ότι η αξία του «Δαίδαλου» θα κριθεί από τον βαθμό στον οποίο θα αξιοποιηθεί από την ερευνητική κοινότητα και την επιχειρηματική δραστηριότητα.

Δ. Παπαστεργίου: Η Ελλάδα αποκτά δική της υποδομή τεχνητής νοημοσύνης

Στη στρατηγική σημασία του «Δαίδαλου» για την τεχνολογική αυτονομία της χώρας αναφέρθηκε ο Δημήτρης Παπαστεργίου, επισημαίνοντας ότι η Ελλάδα γίνεται, όπως ανέφερε, η 14η χώρα παγκοσμίως που διαθέτει αντίστοιχη υποδομή.

«Σήμερα, σε όλα τα παραπάνω οφείλουμε να προσθέσουμε κάτι πολύ σημαντικό: να έχουν δικές τους υποδομές τεχνητής νοημοσύνης», σημείωσε ο υπουργός, αναφερόμενος στην ανάγκη οι χώρες να διαθέτουν, πέρα από ενεργειακές, αμυντικές και τηλεπικοινωνιακές υποδομές, και δικούς τους υπολογιστικούς πόρους για την ανάπτυξη εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης.

Όπως ανέφερε, ο «Δαίδαλος» δεν αποτελεί απλώς έναν ισχυρό υπολογιστή, αλλά μια εθνική υποδομή που ενισχύει την κυριαρχία της Ελλάδας στα δεδομένα και στην υπολογιστική ισχύ. Στόχος είναι η χώρα να μην περιορίζεται στην κατανάλωση υπηρεσιών τεχνητής νοημοσύνης, αλλά να μπορεί να παράγει δικές της εφαρμογές, αξιοποιώντας το ελληνικό ταλέντο και τα δεδομένα που βρίσκονται στην Ελλάδα και στην Ευρώπη.

Ο υπουργός υπογράμμισε ότι μετά την ενεργοποίηση θα ακολουθήσουν οι απαραίτητες δοκιμές και τεχνικές ρυθμίσεις, ώστε τον Δεκέμβριο να διατεθούν οι πρώτες υπηρεσίες. Βασικός στόχος είναι η υποστήριξη των ελληνικών πανεπιστημίων και ερευνητικών κέντρων, η ενίσχυση της επιχειρηματικότητας και η δημιουργία ευκαιριών που θα συμβάλουν στη διατήρηση εξειδικευμένου ανθρώπινου δυναμικού στη χώρα.

Παράλληλα, αναφέρθηκε στις δυνατότητες συνεργασίας με την Κύπρο, τη Μάλτα, τη Σερβία και τη Βόρεια Μακεδονία, επισημαίνοντας ότι η ανάπτυξη υποδομών υπερυπολογιστών και άλλων μεγάλων τεχνολογικών εγκαταστάσεων μπορεί να ενισχύσει τον ρόλο της Ελλάδας στην ευρύτερη περιοχή.

Ο κ. Παπαστεργίου συνέδεσε τον «Δαίδαλο» με την ιστορία του χώρου εγκατάστασής του, όπου παλαιότερα παραγόταν ηλεκτρική ενέργεια, σημειώνοντας ότι η νέα υποδομή αξιοποιεί πλέον τον ηλεκτρισμό, τα δεδομένα και το ελληνικό ταλέντο για την ανάπτυξη τεχνητής νοημοσύνης. Η αρχιτεκτονική σύλληψη του έργου παραπέμπει σε αρχαιοελληνική τριήρη, συμβολίζοντας τη μετάβαση από τη βιομηχανική εποχή στη νέα τεχνολογική πραγματικότητα.

Στην εκδήλωση παρέστησαν, μεταξύ άλλων, ο πρόεδρος της Βουλής Νικήτας Κακλαμάνης, ο υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ Θανάσης Κοντογεώργης, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, ο αναπληρωτής υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Κωνσταντίνος Κυρανάκης, η υπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού Σοφία Ζαχαράκη και ο υφυπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Ευάγγελος Τουρνάς, ο υφυπουργός Ανάπτυξης, Σταύρος Καλαφάτης και ο υφυπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνσης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Χρήστος Δερμεντζόπουλος.

Τα τεχνικά χαρακτηριστικά του «Δαίδαλου»

Ο «Δαίδαλος» διαθέτει μετρημένη υπολογιστική επίδοση 85,69 petaflops, καταλαμβάνοντας την 31η θέση παγκοσμίως στη λίστα TOP500 και την 23η θέση στην κατάταξη Green500, η οποία αξιολογεί την ενεργειακή αποδοτικότητα των υπερυπολογιστών, σύμφωνα με τις κατατάξεις του Ιουνίου 2026. Είναι το ισχυρότερο υπολογιστικό σύστημα που έχει καταγραφεί έως σήμερα στην Ελλάδα.

Βασίζεται σε αρχιτεκτονική της Hewlett Packard Enterprise (HPE) και χρησιμοποιεί επιταχυντές NVIDIA GH200, συνδυάζοντας κεντρικές μονάδες επεξεργασίας (CPU) και μονάδες επιτάχυνσης γραφικών (GPU). Για την ψύξη του εξοπλισμού υψηλής υπολογιστικής ισχύος αξιοποιεί τεχνολογία άμεσης υγρής ψύξης, η οποία συμβάλλει στην αποτελεσματικότερη διαχείριση της θερμότητας και της ενεργειακής κατανάλωσης.

Η υποδομή διαθέτει αποθηκευτικό σύστημα υψηλών επιδόσεων NVMe χωρητικότητας 1 petabyte, καθώς και αποθηκευτικό χώρο συνολικής αξιοποιήσιμης χωρητικότητας 10 petabytes. Οι δυνατότητές της καλύπτουν εφαρμογές επιστημονικής έρευνας, επεξεργασίας μεγάλου όγκου δεδομένων και ανάπτυξης και εκπαίδευσης συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης, με χρήστες από την ακαδημαϊκή και ερευνητική κοινότητα, τις επιχειρήσεις και τον δημόσιο τομέα.

Ο υπερυπολογιστής έχει εγκατασταθεί στο ιστορικό κτίριο του πρώην Ηλεκτρικού Σταθμού, στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου. Η λειτουργία του εντάσσεται στην ευρωπαϊκή προσπάθεια ανάπτυξης υποδομών υψηλών υπολογιστικών επιδόσεων, με στόχο την ενίσχυση της έρευνας, της καινοτομίας και της ανταγωνιστικότητας.

14 ερωτήσεις και απαντήσεις για τον υπερυπολογιστή

Τις πρακτικές δυνατότητες του Εθνικού Υπερυπολογιστή «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» και τον τρόπο με τον οποίο θα μπορεί να αξιοποιηθεί από ερευνητές, επιχειρήσεις και δημόσιους φορείς παρουσιάζει το υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, μέσα από ενημερωτικό σημείωμα με 14 ερωτήσεις και απαντήσεις.

Μεταξύ των εφαρμογών που περιγράφονται είναι η εκπαίδευση συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης για την έγκαιρη ανίχνευση ασθενειών, η ανάπτυξη μοντέλων για την πρόβλεψη κινδύνων πυρκαγιάς και η πραγματοποίηση σύνθετων προσομοιώσεων για τη βιομηχανία.

Στον τομέα της Υγείας, ερευνητικές ομάδες θα μπορούν να αξιοποιούν κατάλληλα ανωνυμοποιημένα δεδομένα για την εκπαίδευση μοντέλων Τεχνητής Νοημοσύνης, με στόχο την ανάπτυξη εργαλείων εξατομικευμένης ιατρικής.

Στην πολιτική προστασία, η μεγάλη υπολογιστική ισχύς του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ» θα μπορεί να υποστηρίζει σύνθετα κλιματικά μοντέλα για την καλύτερη κατανόηση ακραίων καιρικών φαινομένων.

Αντίστοιχα, ελληνικές επιχειρήσεις θα έχουν τη δυνατότητα να πραγματοποιούν προσομοιώσεις νέων προϊόντων και παραγωγικών διαδικασιών, περιορίζοντας τον χρόνο που απαιτείται για τις δοκιμές πριν από την παραγωγή.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η δυνατότητα ανάπτυξης Μεγάλων Γλωσσικών Μοντέλων και εφαρμογών παραγωγικής Τεχνητής Νοημοσύνης, με αξιοποίηση στην ελληνική γλώσσα, την εκπαίδευση και τον πολιτισμό. Ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» αποτελεί τον υπολογιστικό πυρήνα του ελληνικού Εργοστασίου Τεχνητής Νοημοσύνης «PHAROS», το οποίο συνδυάζει την υπολογιστική ισχύ με δεδομένα, τεχνογνωσία, εργαλεία και εξειδικευμένη υποστήριξη. Παράλληλα, όπως διευκρινίζει το υπουργείο, ο υπερυπολογιστής δεν περιορίζεται στην Τεχνητή Νοημοσύνη, αλλά μπορεί να χρησιμοποιηθεί και στην υπολογιστική φυσική, τη χημεία, τη βιολογία, τη μετεωρολογία, την ενέργεια και την κυβερνοασφάλεια.

Σύμφωνα με το ενημερωτικό σημείωμα, οι πρώτοι χρήστες θα αποκτήσουν σταδιακά πρόσβαση μέσα στον Δεκέμβριο, μετά την πλήρη παραμετροποίηση του συστήματος.

Η υπολογιστική ισχύς θα είναι διαθέσιμη σε πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, νεοφυείς και μικρομεσαίες επιχειρήσεις, τη βιομηχανία και τον δημόσιο τομέα.

Οι ενδιαφερόμενοι θα υποβάλλουν προτάσεις, οι οποίες θα αξιολογούνται με βάση την επιστημονική ή τεχνολογική τους αξία, τις υπολογιστικές απαιτήσεις και τη διαθεσιμότητα των πόρων. Οι ακριβείς όροι και οι προθεσμίες πρόσβασης θα ανακοινωθούν από την ΕΔΥΤΕ με την έναρξη της παραγωγικής λειτουργίας.

Οι ερωτήσεις και απαντήσεις για τον «ΔΑΙΔΑΛΟ»

  1. Τι είναι ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» και ποια είναι η σημασία του για την Ελλάδα;

Ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» είναι ο νέος Εθνικός Υπερυπολογιστής και το ισχυρότερο υπολογιστικό σύστημα που έχει αποκτήσει ποτέ η Ελλάδα. Πρόκειται για μια σύγχρονη υποδομή Υπολογιστικής Υψηλών Επιδόσεων (HPC), η οποία μπορεί να επεξεργάζεται τεράστιους όγκους δεδομένων και να πραγματοποιεί ιδιαίτερα σύνθετους υπολογισμούς με πολύ μεγάλη ταχύτητα.

Με τον «ΔΑΙΔΑΛΟ», η χώρα αποκτά νέες δυνατότητες στην επιστημονική έρευνα, στην Τεχνητή Νοημοσύνη και στην ανάπτυξη προηγμένων τεχνολογικών εφαρμογών, ενισχύοντας την παρουσία της στο ευρωπαϊκό και διεθνές οικοσύστημα υπερυπολογιστικής.

  1. Πόσο ισχυρός είναι και ποια είναι η θέση του στη διεθνή κατάταξη;

Ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» διαθέτει μετρημένη υπολογιστική επίδοση 85,69 PetaFlops, δηλαδή μπορεί να εκτελεί περίπου 85,69 τετράκις εκατομμύρια υπολογιστικές πράξεις ανά δευτερόλεπτο.

Καταλαμβάνει την 31η θέση στην παγκόσμια κατάταξη TOP500 των ισχυρότερων υπερυπολογιστών και την 23η θέση στην Green500, που αξιολογεί την ενεργειακή τους αποδοτικότητα.

Με τον «ΔΑΙΔΑΛΟ», η Ελλάδα συγκαταλέγεται πλέον στις 14 χώρες παγκοσμίως με τόσο ισχυρή παρουσία στην κατάταξη υπερυπολογιστών.

  1. Πότε θα μπορούν να χρησιμοποιήσουν οι πρώτοι χρήστες τον «ΔΑΙΔΑΛΟ»;

Η πρόσβαση των χρηστών στον «ΔΑΙΔΑΛΟ» θα ξεκινήσει σταδιακά μέσα στον Δεκέμβριο, μετά την πλήρη παραμετροποίηση του μηχανήματος. Οι σχετικές προσκλήσεις, οι όροι και οι οδηγίες πρόσβασης θα ανακοινώνονται από την ΕΔΥΤΕ.

Στόχος είναι η αξιοποίηση της υποδομής να ξεκινήσει με οργανωμένο και τεχνικά ασφαλή τρόπο.

  1. Ποιοι θα μπορούν να αξιοποιούν τις δυνατότητές του και με ποια διαδικασία;

Η υπολογιστική ισχύς του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ» θα είναι διαθέσιμη στην ελληνική και ευρωπαϊκή επιστημονική και ακαδημαϊκή κοινότητα, σε πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα, σε νεοφυείς και μικρομεσαίες επιχειρήσεις, στη βιομηχανία και στον δημόσιο τομέα.

Η πρόσβαση θα γίνεται μέσω συγκεκριμένων διαδικασιών και προσκλήσεων της ΕΔΥΤΕ και της Κοινής Επιχείρησης EuroHPC και, όπου προβλέπεται, μέσω του PHAROS AI Factory.

Οι ενδιαφερόμενοι θα υποβάλλουν προτάσεις έργων, οι οποίες θα αξιολογούνται με βάση την επιστημονική ή τεχνολογική τους αξία, τις υπολογιστικές απαιτήσεις και τη διαθεσιμότητα των πόρων.

Οι ακριβείς προϋποθέσεις και οι προθεσμίες θα ανακοινωθούν με την έναρξη της παραγωγικής λειτουργίας.

  1. Τι μπορεί να κάνει στην πράξη ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ»; Υπάρχουν συγκεκριμένα παραδείγματα;

Οι εφαρμογές του καλύπτουν ένα ιδιαίτερα ευρύ φάσμα, από την Υγεία και τη βιοϊατρική έρευνα μέχρι την κλιματική αλλαγή, την ενέργεια, τις μεταφορές, τη βιομηχανία και την κυβερνοασφάλεια.

Ενδεικτικά:

  • Στην Υγεία: Μια ερευνητική ομάδα μπορεί να εκπαιδεύσει μοντέλα Τεχνητής Νοημοσύνης με κατάλληλα ανωνυμοποιημένα δεδομένα, με στόχο την έγκαιρη ανίχνευση ασθενειών ή την ανάπτυξη εργαλείων εξατομικευμένης ιατρικής.
  • Στην πολιτική προστασία: Μπορεί να υποστηρίξει σύνθετα κλιματικά μοντέλα για την καλύτερη κατανόηση ακραίων καιρικών φαινομένων και την πρόβλεψη κινδύνων πυρκαγιάς.
  • Στην επιχειρηματικότητα: Μια ελληνική επιχείρηση μπορεί να πραγματοποιεί προσομοιώσεις νέων προϊόντων ή παραγωγικών διαδικασιών, περιορίζοντας τον χρόνο δοκιμών και βελτιώνοντας τον σχεδιασμό πριν από την παραγωγή.

Παράλληλα, ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» θα υποστηρίζει την ανάπτυξη εφαρμογών παραγωγικής Τεχνητής Νοημοσύνης και Μεγάλων Γλωσσικών Μοντέλων, με δυνατότητες αξιοποίησης στην ελληνική γλώσσα, την εκπαίδευση και τον πολιτισμό.

  1. Θα χρησιμοποιείται μόνο για εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης;

Όχι. Ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» είναι υπερυπολογιστής γενικού σκοπού, σχεδιασμένος για επιστημονικές και τεχνολογικές εργασίες που απαιτούν εξαιρετικά μεγάλη υπολογιστική ισχύ.

Η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι ένα από τα βασικά πεδία αξιοποίησής του, αλλά οι δυνατότητές του εκτείνονται στην υπολογιστική φυσική και χημεία, τη βιολογία, τη μετεωρολογία, την κλιματική έρευνα, την ενέργεια, τη βιομηχανία και πολλούς ακόμη τομείς.

  1. Τι τον διαφοροποιεί από έναν συμβατικό υπολογιστή ή μια υπηρεσία cloud;

Ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» έχει σχεδιαστεί για προβλήματα εξαιρετικά μεγάλης υπολογιστικής κλίμακας, που απαιτούν την ταυτόχρονη αξιοποίηση μεγάλου αριθμού επεξεργαστικών πόρων.

Με απλά λόγια, μπορεί να πραγματοποιεί σε πρακτικό χρόνο ιδιαίτερα απαιτητικές εργασίες, οι οποίες σε συμβατικά υπολογιστικά συστήματα θα χρειάζονταν πολύ περισσότερο χρόνο ή δεν θα μπορούσαν να εκτελεστούν αποτελεσματικά.

  1. Ποια είναι η σχέση του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ» με το PHAROS AI Factory;

Ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» αποτελεί τον υπολογιστικό πυρήνα του ελληνικού Εργοστασίου Τεχνητής Νοημοσύνης «PHAROS», ενός από τα πρώτα AI Factories του ευρωπαϊκού δικτύου.

Ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» παρέχει την υπολογιστική ισχύ, ενώ το «PHAROS» τη συνδυάζει με δεδομένα, τεχνογνωσία, εργαλεία, εκπαίδευση και εξειδικευμένη υποστήριξη, ώστε ερευνητές, πανεπιστήμια, επιχειρήσεις και δημόσιοι φορείς να αναπτύσσουν εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης.

Οι βασικοί τομείς προτεραιότητας είναι η Υγεία, η Γλώσσα και ο Πολιτισμός, και η Βιωσιμότητα.

Το εγχείρημα ενισχύει την τεχνολογική αυτονομία της Ελλάδας, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για ανάπτυξη εγχώριων μοντέλων και εφαρμογών Τεχνητής Νοημοσύνης.

  1. Ποια τεχνολογία χρησιμοποιεί ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ»;

Το σύστημα βασίζεται στην προηγμένη αρχιτεκτονική της Hewlett Packard Enterprise (HPE) και διαθέτει επιταχυντές NVIDIA GH200, σχεδιασμένους για ιδιαίτερα απαιτητικές υπολογιστικές εργασίες και εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης.

Χρησιμοποιεί επίσης τεχνολογία άμεσης υγρής ψύξης (Direct Liquid Cooling), η οποία επιτρέπει αποτελεσματικότερη απομάκρυνση της θερμότητας από τα υπολογιστικά κυκλώματα, περιορίζοντας την ενέργεια που απαιτείται για την ψύξη τους.

  1. Πού έχει εγκατασταθεί ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» και ποιες είναι οι υποδομές του Κέντρου Δεδομένων;

Ο «ΔΑΙΔΑΛΟΣ» έχει εγκατασταθεί στο νέο Κέντρο Δεδομένων της ΕΔΥΤΕ, στο ιστορικό κτίριο του πρώην Ηλεκτρικού Σταθμού, στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου. Πρόκειται για αναγνωρισμένο μνημείο βιομηχανικής κληρονομιάς, έκτασης περίπου 1.500 τ.μ., που μετατράπηκε σε σύγχρονη υποδομή υψηλής τεχνολογίας.

Το Κέντρο Δεδομένων διαθέτει εγκατεστημένη ισχύ 6,3 MVA, καλύπτει τις απαιτήσεις διαθεσιμότητας και αξιοπιστίας του διεθνούς οργανισμού Uptime Institute και λειτουργεί σύμφωνα με τις πολιτικές ασφάλειας της ΕΔΥΤΕ.

  1. Πώς διασφαλίζεται η ενεργειακή αποδοτικότητα του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ»;

Η ενεργειακή αποδοτικότητα αποτέλεσε βασική προτεραιότητα στον σχεδιασμό του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ», ο οποίος καταλαμβάνει την 23η θέση στην παγκόσμια κατάταξη Green500.

Το σύστημα αξιοποιεί προηγμένη τεχνολογία άμεσης υγρής ψύξης (Direct Liquid Cooling), σε συνδυασμό με τις τοπικές κλιματικές συνθήκες και τη δυνατότητα ελεύθερης ψύξης για το μεγαλύτερο μέρος του έτους, περιορίζοντας την ενέργεια που απαιτείται για την ψύξη του.

Παράλληλα, στο Τεχνολογικό Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου λειτουργεί φωτοβολταϊκό πάρκο ισχύος 2 MWp για ιδιοκατανάλωση, συμβάλλοντας στην κάλυψη των ενεργειακών αναγκών της εγκατάστασης.

  1. Θα μπορεί το κοινό να επισκεφθεί τον «ΔΑΙΔΑΛΟ»;

Ο χώρος έχει σχεδιαστεί ώστε να μπορεί να δέχεται επισκέψεις, με την τήρηση των απαραίτητων προϋποθέσεων ασφάλειας.

Καθώς πρόκειται για υπολογιστική υποδομή υψηλών τεχνικών απαιτήσεων, η πρόσβαση στον εξοπλισμό είναι ελεγχόμενη.

Μετά την ολοκλήρωση των εργασιών στον περιβάλλοντα χώρο θα υπάρξει σχετική ενημέρωση για τη δυνατότητα οργανωμένων επισκέψεων.

  1. Ποιος διαχειρίζεται τον «ΔΑΙΔΑΛΟ»;

Τη λειτουργία και τη διαχείριση του «ΔΑΙΔΑΛΟΥ» έχει το Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας (ΕΔΥΤΕ Α.Ε. – GRNET), φορέας του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού οικοσυστήματος EuroHPC.

Η λειτουργία του υποστηρίζεται από εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό, με συνεχή τεχνική παρακολούθηση για τη διασφάλιση της ασφάλειας, της διαθεσιμότητας και της αποδοτικής αξιοποίησης της υποδομής.

  1. Πόσο κόστισε το έργο και πώς χρηματοδοτήθηκε;

Ο συνολικός προϋπολογισμός του έργου ανέρχεται σε 58,9 εκατ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ, και η υλοποίησή του πραγματοποιήθηκε από την ΕΔΥΤΕ Α.Ε. – GRNET σε δύο στάδια.

Η Hewlett Packard Enterprise ανέλαβε την προμήθεια και εγκατάσταση του υπολογιστικού εξοπλισμού, των συστημάτων αποθήκευσης και του λογισμικού, καθώς και την παροχή εκπαιδευτικών υπηρεσιών, με προϋπολογισμό 41 εκατ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ.

Η MainSys Α.Ε. ανέλαβε τη διαμόρφωση των ηλεκτρομηχανολογικών υποδομών και του Κέντρου Δεδομένων στο Λαύριο, με προϋπολογισμό 17,9 εκατ. ευρώ, συμπεριλαμβανομένου ΦΠΑ.

Το έργο χρηματοδοτήθηκε στο πλαίσιο του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0», με πόρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης – NextGenerationEU, και της Κοινής Επιχείρησης EuroHPC.