ΛΙΤΣΑ ΚΑΡΑΜΠΙΝΗ

Οι κοτζαμπάσηδες

25 Μαρτίου και η χώρα σημαιοστολισμένη. Παρελάσεις, εμβατήρια, επίσημοι. Οι ανεπίσημοι, οι ραγιάδες, όπως πάντα, μ’ ένα μαχαίρι καρφωμένο στην πλάτη. Η πατρίδα μου γιορτάζει την εξέγερση των προγόνων μου ως αιτία να ζω ελεύθερη σήμερα εγώ. Αλλά εγώ αισθάνομαι ακόμη περισσότερο σκλαβωμένη, θυμωμένη, απογοητευμένη, προδομένη.

Εντάξει, το παραμύθι με τον Παλαιών Πατρών Γερμανό και το λάβαρο που σήκωσε στην αγία Λαύρα κάποια μέρα σαν και σήμερα, ούτε στα μαθητικά μου χρόνια δεν το πίστεψα. Ένα βιβλίο του Γιάννη Σκαρίμπα “Το 1821 και η αλήθεια” μ’ έβγαλε νωρίς από την πλάνη. Άλλωστε, η επιστολή που έστειλε ο Παλαιών Πατρών Γερμανός στον Αλή πασά υπάρχει ακόμη στην Εθνική Βιβλιοθήκη, «Πασά μου, οι ραγιάδες σηκώθηκαν και αν δεν στείλεις γρήγορα στρατό θα πέσουν τα κεφάλια ολονών μας».

Και δεν με νοιάζει που 14 χρόνια μετά την επανάσταση, το 1835 επί Όθωνος, με βασιλικό διάταγμα καθιερώνεται η ημέρα της εορτής του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου ως ημέρα που κηρύχτηκε η επανάσταση για την απελευθέρωση της Ελλάδας από τους Τούρκους. Κατά το παλάτι, η εξέγερση, δεν έπρεπε να πάρει πολιτικό και επαναστατικό χαρακτήρα αλλά μια απόχρωση θρησκευτική. Και αντί για τις 24/2/1821 που άρχισε η επανάσταση στη Βλαχία με την προκήρυξη του Αλέξανδρου Υψηλάντη, το επίσημο Ελληνικό κράτος καθιέρωσε τον εορτασμό της επανάστασης στις 25 Μαρτίου. Αλλά είπαμε, δεν με νοιάζει.

Με νοιάζει και με κόβει όμως ότι μια επανάσταση, κοινωνική και ταξική, μου την πέρασαν σαν επανάσταση εθνικής και θρησκευτικής παλιγγενεσίας διανθισμένη με κρυφά σχολειά, μοναστήρια και πατριάρχες εθνομάρτυρες. Δηλαδή, για πόσο ηλίθια με περνάνε;

Ποιος σήμερα θα πίστευε ότι οι τότε καλοταϊσμένοι δεσποτάδες, οι προύχοντες οι κοτζαμπάσηδες, πατριώτες μας ρουφιάνοι και φοροεισπράκτορες, είχαν λόγους να επαναστατήσουν ενάντια της Πύλης! Ποιοι; Οι δεσποτάδες που στήριζαν την Οθωμανική εξουσία κι αφόριζαν όσους πήγαιναν κόντρα στα συμφέροντα και τα προνόμιά τους; Εκείνοι αφόρισαν τον Υψηλάντη, τον Σούτσο, τον Ρήγα, τον Λούκαρη, τον Άνθιμο Γαζή και τους κλέφτες. Αφόρισαν την ίδια την επανάσταση και μαζί όλους τους ραγιάδες και όσους από τους αστούς την στήριξαν. Μάλιστα, ο ίδιος ο πατριάρχης Γρηγόριος ο Ε’ πιστός στην οθωμανική κυριαρχία, πολέμησε τις δημοκρατικές ιδέες της Γαλλικής επανάστασης που προπαγάνδιζε στα Βαλκάνια ο Ρήγας Φεραίος. Πολέμησε τη φιλική εταιρεία και ήταν εκείνος που αφόρισε την επανάσταση του 1821.

Και ξέρεις γιατί τελικά έγινε η επανάσταση; Όχι, δεν έχυσε το αίμα του ο λαός για να αποκαταστήσει πολιτικά τους πατριώτες τους κοτζαμπάσηδες, όπως κι έγινε στο τέλος. Αλλά γιατί αυτούς ακριβώς, τους κοτζαμπάσηδες, ήθελε να τινάξει από τον σβέρκο του και να διαλύσει την συμμαχία που είχαν με τον κατακτητή. Να τους αποδυναμώσει ήθελε, να τους εξοντώσει.

Σήμερα που τα σκέφτομαι όλα αυτά, είμαι ακόμη πιο πολύ θυμωμένη. Γιατί μου παραποίησαν την ιστορία των παππούδων μου. Την αποσιώπησαν υπό τον ήχο των εμβατηρίων τους. Γιατί κανείς δεν μου είπε ότι πολλοί απ’ τους παππούδες μου ήταν προσκυνημένοι, βολεμένοι και προδότες. Κάποιοι άλλοι, ήρωες και εθνομάρτυρες. Κι άσε με να διαλέξω, βρε αδελφέ, για ποιους θα είμαι περήφανη! Για τους προσκυνημένους; Όχι δα… Είμαι περήφανη για κείνους όλους που πολέμησαν μαζί, Έλληνες, Αρβανίτες, Βλάχοι, Σέρβοι, Ρουμάνοι, Τούρκοι, Χριστιανοί, Μωαμεθανοί, Εβραίοι κι έδιωξαν τον κατακτητή τουλάχιστον – γιατί τους κοτζαμπάσηδες στον σβέρκο μας τους κουβαλάμε ακόμα. Και γι αυτό ψάχνουμε ακόμη στην σκιά του καθενός πολιτικάντη να βρούμε ένα Ρήγα Φεραίο να μας εμψυχώσει, μπας και κάποτε απελευθερωθούμε στ’ αλήθεια από τους κοτζαμπάσηδες.

Και τώρα που αναφέρθηκα στον Ρήγα, άκου, ρε φίλε, τί θυμήθηκα.

Σε ένα από τα κείμενά του το “Πολίτευμα” όπου αντιγράφει το Γαλλικό Σύνταγμα του 1793 για τα δικαιώματα του πολίτη, στο άρθρο 35 λέει.

«Όταν η Διοίκησις βιάζει, αθετεί, καταφρονεί τα δίκαια του λαού και δεν εισακούει τα παράπονά του, το να κάμει τότε ο λαός ή κάθε μέρος του λαού επανάσταση, να αρπάζει τα άρματα και να τιμωρήσει τους τυράννους του είναι το πλέον ιερό από όλα τα δίκαιά του και το πλέον απαραίτητο από όλα τα χρέη του».

Και συμπληρώνει με τα δικά του λόγια.

«Τα χρέη των πόλεων, πολιτειών, χωρών και των κατά μέρος πολιτών, οπού χρεωστούντο παρθέντα προ πέντε χρόνων και εις αυτό το διάστημα επληρώνετο διάφορο (δηλ. τόκος) εις τους δανειστάς, η παρούσα διοίκησις τα αναιρεί και οι δανεισταί δεν έχουν να ζητούν εις το εξής μήτε το κεφάλαιο μήτε τόκο από τους χρεώστας, ωσάν οπού επείραν τα δάνειά των, διότι διπλώνουν τα κεφάλαια εις πέντε χρόνους».

Αυτά για τους τοκογλύφους και τους προδότες της τότε εποχής, εκείνους που μέσω των δεσποτάδων αφόριζαν τους εξεγερμένους. Αυτά που σε κανένα σχολειό δεν μας τα δίδαξαν.

Κι αναρωτιέμαι. Στα παιδιά των παιδιών των παιδιών μου, πώς θα παρουσιάσουν τους τοκογλύφους, τους προδότες και τους προσκυνημένου της δικής μου εποχής;

Τί ρωτάω… Πάλι θα παραχαράξουν οι κοτζαμπάσηδες την Ιστορία…

Να, γιατί είμαι τόσο θυμωμένη σήμερα, ανήμερα της εθνικής γιορτής.

 

karalitsa2@gmail.com