Μεγάλη δοκιμασία για την επιχειρησιακή δυνατότητα της κυβέρνησης και των μέσων πυρόσβεσης αποτέλεσε η πύρινη έξαρση που ξεκίνησε από την περασμένη Παρασκευή στις δυτικές πλαγιές του Υμηττού και κλιμακώθηκε με δεκάδες πυρκαγιές σε πολλές περιοχές.

Ο κρατικός μηχανισμός φάνηκε να αιφνιδιάζεται από την ορμή των πυρκαγιών, ενώ η κατανομή των εναέριων μέσων προκάλεσε αντιδράσεις δημάρχων. Στα πολλά προβλήματα του Πυροσβεστικού Σώματος συγκαταλέγεται το θέμα του γερασμένου στόλου των 21 αεροσκαφών Canadair. Μηχανική βλάβη υπέστη, εξάλλου, παλαιού τύπου αεροσκάφος CL-215, που έκανε ρίψεις νερού στη φωτιά στη Λακωνία. Το θέμα ερευνά επιτροπή που συνέστησε η Πολεμική Αεροπορία.

Χαρακτηριστικό είναι ότι το Κέντρο Επιχειρήσεων της Πυροσβεστικής "μέτρησε" 79 πυρκαγιές σε όλη την Ελλάδα από τις 6 π.μ. της Παρασκευής έως τις 6 π.μ του Σαββάτου.

Στον Υμηττό η φωτιά ξέσπασε στην περιοχή του Βύρωνα, αλλά με μεγάλη ταχύτητα εξαπλώθηκε σε μήκος πέντε χιλιομέτρων και πέρασε πάνω από τις κατοικημένες περιοχές των δήμων Ηλιούπολης, Αργυρούπολης. Για εμπρησμό από αμέλεια συνελήφθησαν δύο άνδρες 67 και 58 ετών που, όπως προέκυψε, "κάπνιζαν" μελίσσια που είχαν στην περιοχή. Πάντως, ύποπτα περιστατικά εμπρησμών στο δάσος του Υμηττού είχαν καταγραφεί στις 20 και στις 22 Μαΐου.

Στη Μαλακάσα, η πυρκαγιά κατέκαψε περίπου 600 στρέμματα δάσους, όπως είπε ο δήμαρχος Ωρωπού Θωμάς Ρούσσης. Το πρωί του Σαββάτου υπήρξαν μικρές αναζωπυρώσεις, που όμως αντιμετωπίστηκαν έγκαιρα.

 

4.200 στρέμματα κάηκαν στον Υμηττό

Στα 4.200 στρέμματα υπολογίζεται η έκταση που κάηκε τις προηγούμενες ημέρες στον Υμηττό. Μάλιστα, η περιοχή αυτή είχε καεί δύο φορές στο πρόσφατο παρελθόν, το 1982 και το 1995 και είχε αναδασωθεί. Οι πιέσεις στον Υμηττό, πάντως, δεν έχουν σταματήσει παρά την αυστηροποίηση του καθεστώτος προστασίας του το 2011. Σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις του δασαρχείου Πεντέλης, στο οποίο υπάγεται ο Υμηττός, η έκταση που κάηκε τις προηγούμενες ημέρες φθάνει τα 4.200 στρέμματα, εκ των οποίων τα 700-800 στρ. "υψηλό" δάσος και τα υπόλοιπα θαμνώδεις εκτάσεις, ή εκτάσεις που αναδασώθηκαν πρόσφατα και τα δέντρα δεν είχαν προλάβει να μεγαλώσουν. Όπως αναφέρει ο δασάρχης, Θανάσης Ρέππας, η έκταση που κάηκε είναι ουσιαστικά μια μακρά "λωρίδα" στους πρόποδες του όρους, στη δυτική και νότια πλευρά, η οποία έχει πλάτος από 400 έως 900 μέτρα και περίπου 4 χιλιόμετρα μήκος, από τα όρια του Βύρωνα με τον Καρέα έως την Τερψιθέα της Γλυφάδας.

Το ζητούμενο, βέβαια, είναι γιατί καίγονται συνέχεια οι ίδιες εκτάσεις, όταν υποτίθεται ότι το βουνό προστατεύεται από ένα ιδιαίτερα αυστηρό προεδρικό διάταγμα.

 

Χωρίς προστασία

Το νέο προεδρικό διάταγμα, που θεσπίστηκε το 2011, αύξησε την α' ζώνη προστασίας, η οποία σήμερα καταλαμβάνει σχεδόν το σύνολο του Υμηττού και στην οποία η δόμηση απαγορεύεται εντελώς. Όμως στη συνέχεια, το νέο πλαίσιο του Υμηττού υπονομεύτηκε. Το διάταγμα προέβλεπε την καταγραφή όλων των αυθαιρέτων (δεν έγινε), την οργάνωση των διάσπαρτων κεραιών στην κορυφογραμμή του Υμηττού (δεν έγινε), τη δημιουργία μητροπολιτικών πάρκων σε Γουδί και Ιλίσια (δεν ολοκληρώθηκε) και την ίδρυση φορέα για την περιβαλλοντική διαχείριση Υμηττού (δεν έγινε). Επιπλέον, το 2013 με μια "φωτογραφική" ρύθμιση (στον ν.4178/13), εξαιρέθηκαν από την κατεδάφιση για 10 χρόνια τα αυθαίρετα στον Υμηττό. Κι όλα αυτά παρότι το Συμβούλιο της Επικρατείας έχει ακυρώσει ως αντισυνταγματικές παλαιότερες προσπάθειες υπουργών Περιβάλλοντος να νομιμοποιήσουν αυθαίρετα στο βουνό, από τα... υπουργικά "αναψυκτήρια" έως τις ομάδες αυθαιρέτων που υπάρχουν σε περιοχές της Βάρης (Χέρωμα), της Γλυφάδας (Ανάληψη, Γύρισμα Τερψιθέας), του Κορωπίου (Προφήτης Ηλίας, Σκάρπιζα, Κίτσι) και της Παιανίας (Πανόραμα). Να σημειωθεί ότι η συντριπτική πλειονότητα των αυθαιρέτων στις περιοχές αυτές... ηλεκτροδοτείται και υδροδοτείται κανονικά.

Παράλληλα, επτά δήμοι του Υμηττού (Ελληνικού-Αργυρούπολης, Παπάγου-Χολαργού, Ηλιούπολης, Βάρης-Βούλας-Βουλιαγμένης, Παιανίας-Γλυκών Νερών και Γλυφάδας) προσέβαλαν στο ΣτΕ το προεδρικό διάταγμα, επιδιώκοντας ουσιαστικά την ακύρωση των αυστηρότερων όρων προστασίας που επιβλήθηκαν για την ανάσχεση της δόμησης στο βουνό. Νομικά, ως "όπλο" ενάντια στο διάταγμα χρησιμοποιήθηκε η απουσία στρατηγικής μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων. Το 2014 η Ολομέλεια του ΣτΕ (απόφαση 2996/14) παρέπεμψε την υπόθεση στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, μέσω της υποβολής προδικαστικών ερωτημάτων και έκτοτε η υπόθεση αγνοείται.

 

Αστυνομικός ο νεκρός που βρέθηκε στο καμένο δάσος του Καρέα

Μία ανθρώπινη ζωή προστέθηκε από το απόγευμα του Σαββάτου στον απολογισμό της καταστροφής που άφησε πίσω της η πυρκαγιά που ξέσπασε την Παρασκευή στον Υμηττό, καθώς το απανθρακωμένο πτώμα ενός 47χρονου άνδρα εντοπίστηκε στην περιοχή του Καρέα.

Πρόκειται για τον 47χρονο αστυνομικό που αγνοείτο στην περιοχή. Ο 47χρονος βρισκόταν σε άδεια και πήγαινε καθημερινά για περίπατο στο σημείο. Η σορός του είχε βρεθεί το Σάββατο από κλιμάκιο της ΕΜΑΚ κοντά στο Μνημείο Πεσόντων Πυροσβεστών στο δάσος.

Ο 47χρονος αγνοείτο από το πρωί του Σαββάτου. Την εξαφάνισή του είχε δηλώσει η σύζυγός του, η οποία αναγνώρισε τα προσωπικά του αντικείμενα που βρέθηκαν στην περιοχή.

Ο άτυχος αστυνομικός, που υπηρετούσε στις παιδικές κατασκηνώσεις της ΕΛ.ΑΣ, είχε αναρρωτική άδεια, λόγω επέμβασης στη μέση, στην οποία είχε υποβληθεί πρόσφατα, και καθημερινά πήγαινε για περίπατο στην περιοχή του Καρέα.

 

Καταγγελία του δημάρχου Κρωπίας

Ο δήμαρχος Κρωπίας Δημήτριος Ν. Κιούσης προέβη, το μεσημέρι της Παρασκευής, σε καταγγελία για ενδείξεις οργανωμένου σχεδίου εμπρησμών στον Υμηττό και το Κορωπί. Ειδικότερα, έκανε λόγο για 4 διαδοχικές πυρκαγιές στα διοικητικά όρια του δήμου Κρωπίας τις κρίσιμες ώρες έναρξης της μεγάλης πυρκαγιάς στον Υμηττό (Βύρωνα και την Ηλιούπολη), η οποία πέρασε στα όρια του δήμου Κρωπίας (σε σημεία της κορυφογραμμής στο ύψος του Τριπόταμου, Λούτσας Τρελλού και στο Ίσωμα) και των δήμων Ελληνικού-Αργυρούπολης και Γλυφάδας. Κάλεσε τους πολίτες σε επαγρύπνηση για κάθε ύποπτη κίνηση ατόμων και οχημάτων σε σημεία του δήμου και ζήτησε αυτές να καταγγέλλονται στην Άμεση Δράση ή στο 199 της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας.

Το χρονικό των πυρκαγιών όπως καταγράφηκε από τον δήμο Κρωπίας

1. Φωτιά στον Καρελλά στις 12:00, κοντά στο πρώην προπονητικό κέντρο του ΠΑΟ (όρια δήμου Κορωπίου-Παιανίας) στην Λ. Καρελλά, στην οδό Τσακάλωφ. Τέθηκε υπό πλήρη έλεγχο στις 13:30.

2. Η φωτιά στον Υμηττό (Βύρωνας-Ηλιούπολη) ξεκίνησε στις 12:30 και ανέβηκε από τις 15:00 με ένα μέτωπο στο ύψος του Τριπόταμου Υμηττού και Λούτσας του Τρελλού, στο "Ίσωμα" στην κορυφογραμμή.

3. Νέα φωτιά στις 14:00 στην Σκάρπιζα Κορωπίου κοντά στην οικιστική περιοχή και στην Σχολή Ευελπίδων προς τον Υμηττό. Τέθηκε υπό έλεγχο στις 14:30.

4. Νέα φωτιά στην Λεωφ. Παιανίας-Μαρκοπούλου και Λεωφ. Αεροδρομίου καθώς επέστρεφαν δυνάμεις της Π.Υ Κρωπίας από την φωτιά του Καρελλά και όχημα με τον Δήμαρχο Κρωπίας από την φωτιά της Σκάρπιζας, στο μισάωρο μεταξύ 14:30 και 14.50.

5. Νέα φωτιά στο Καμίνι Καρελλά στις 15:00, η οποία τέθηκε υπό έλεγχο στις 16:15.

 

Σε ετοιμότητα η Περιφέρεια Αττικής

Η Περιφέρεια Αττικής, από την πρώτη στιγμή που εκδηλώθηκαν οι πολλαπλές εστίες πυρκαγιών στην Αττική, κινητοποίησε όλο το μηχανισμό της για την αντιμετώπισή τους.

Συγκεκριμένα, κατόπιν των σχετικών αιτημάτων των επικεφαλής αξιωματικών του Πυροσβεστικού σώματος και της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, συνέδραμε στις επιχειρήσεις καταστολής των εστιών των πυρκαγιών, με υδροφόρα οχήματα των οποίων ο αριθμός ανήλθε σε τριάντα.

Άμεσα η περιφερειάρχης Ρένα Δούρου συγκρότησε Έκτακτη Ομάδα Διαχείρισης Κρίσης από αιρετά στελέχη της Περιφέρειας Αττικής, αντιπεριφερειάρχες και στελέχη Πολιτικής Προστασίας της Περιφέρειας Αττικής, για τον καλύτερο συντονισμό των δράσεων υποστήριξης και την άμεση ενημέρωση της Περιφερειάρχη. Κλιμάκια της Πολιτικής Προστασίας της Περιφέρειας Αττικής ήταν συνεχώς στον τόπο των συμβάντων, ενημερώνοντας απευθείας το ανωτέρω όργανο.

Παράλληλα ενεργοποιήθηκε όλος ο μηχανισμός της Περιφέρειας Αττικής και τέθηκαν σε πλήρη ετοιμότητα και επιφυλακή οι αρμόδιες διευθύνσεις των υπηρεσιών της. Λήφθηκαν έκτακτα μέτρα λόγω του υψηλού κινδύνου υπαγορεύοντας την προληπτική απαγόρευση της κυκλοφορίας οχημάτων και την παραμονή εκδρομέων στους εθνικούς δρυμούς και τα δάση της Αττικής. Επιπλέον, εστάλησαν οδηγίες προς τους Δημάρχους των πληγεισών περιοχών σχετικά με την οικονομική ενίσχυση, αρωγή και αποκατάσταση των ζημιών καθώς και για την κάλυψη πρώτων αναγκών. Εξάλλου, συγκροτήθηκε επιτροπή καταγραφής ζημιών των πληγεισών επιχειρήσεων και αποζημίωση αυτών και κατατέθηκε αίτημα προς τη Διεύθυνση Αποκατάστασης Επιπτώσεων Φυσικών Καταστροφών (ΔΑΕΦΚ) του Υπουργείου Υποδομών Μεταφορών και Δικτύων (ΥΠΟΜΕΔΙ) για την οριοθέτηση των πληγεισών περιοχών. Τέλος, σε αυξημένη ετοιμότητα για την πρόληψη πυρκαγιών τέθηκαν τα άλση της Περιφέρειας Αττικής, ειδικά το Αττικό Άλσος και το Πεδίο του Άρεως, με τη συνεργασία των δήμων, της Ελληνικής Αστυνομίας και εθελοντικών ομάδων.

 

Πολλαπλές εστίες στην Αττική

Το μεσημέρι της Δευτέρας ξέσπασε πυρκαγιά στο Πανόραμα Αχαρνών, στους πρόποδες της Πάρνηθας. Επιχείρησαν 45 πυροσβέστες με 15 οχήματα και ένα ελικόπτερο. Σύμφωνα με δήλωση του δημάρχου Αχαρνών Γιάννη Κασσαβού, η άμεση παρέμβαση επίγειων πυροσβεστικών δυνάμεων του δήμου, αλλά και εθελοντών και περιοίκων, αποσόβησε τον κίνδυνο που διέτρεξαν αρχικά κατοικίες κοντά στην εστία της φωτιάς.

Φωτιά ξέσπασε λίγα λεπτά μετά από τις 11:00 το πρωί της Τρίτης σε δασική περιοχή με κατεύθυνση από τον Άγιο Στέφανο προς τη Σταμάτα. Η πυρκαγιά κατευθύνθηκε προς τα σπίτια, το απόγευμα όμως οριοθετήθηκε. Οι ρίψεις νερού από εναέρια μέσα σταμάτησαν, παραμένουν όμως επίγειες δυνάμεις. Από τη φωτιά, η οποία έκαψε πεύκα, δεν κινδύνευσαν οι κατασκηνώσεις που βρίσκονται διάσπαρτες στην περιοχή. Στον Άγιο Στέφανο επιχείρησαν 55 πυροσβέστες, 19 οχήματα και 15 άτομα πεζοπόρο τμήμα, ενώ ρίψεις νερού πραγματοποίησαν δύο αεροπλάνα και δύο ελικόπτερα.

Φωτιά είχε ξεσπάσει και στην περιοχή του Κορωπίου κοντά στο γήπεδο, την οποία κατέσβεσαν πλήρως 18 πυροσβέστες με έξι οχήματα.

Λίγο μετά τις 6:00 το πρωί της Τετάρτης εκδηλώθηκε φωτιά σε χαμηλή βλάστηση στην περιοχή Κουβαράς, στην Κερατέα. Επί τόπου βρέθηκαν 16 οχήματα της πυροσβεστικής με 32 πυροσβέστες και οχήματα του δήμου και ένα ελικόπτερο. Ο δήμαρχος Λαυρεωτικής Δημήτρης Λουκάς δήλωσε ότι δεν απειλήθηκαν κατοικίες.

Το απόγευμα της Τετάρτης ξέσπασε μεγάλη πυρκαγιά σε δασική έκταση στο Πόρτο Ράφτη της Αττικής. Από τη φωτιά δεν απειλήθηκαν κατοικίες. Σύμφωνα με την Πυροσβεστική, η κατάσβεση ήταν δύσκολη, καθώς πρόκειται για έκταση με ψηλά πεύκα, ενώ οι άνεμοι έπνεαν με ταχύτητα 7 μποφόρ. Στην περιοχή έσπευσαν 57 πυροσβέστες με 20 οχήματα, πεζοπόρο τμήμα 17 ατόμων, τέσσερα πυροσβεστικά αεροσκάφη και δύο ελικόπτερα.